Gold and Silver surged to fresh record highs in early Asian trading as markets digested a dramatic escalation in geopolitical risk from Washington. US President Donald Trump’s announcement of sweeping tariffs on European allies over Greenland jolted investors, triggering a rush into safe-haven assets and unsettling global equities.

The moves had little to do with inflation or rate cuts. Instead, it reflects growing unease over trade fragmentation, diplomatic breakdowns, and the weaponisation of tariffs as a form of geopolitical leverage. As tensions spill across the Atlantic, gold and silver are once again behaving like political barometers rather than inflation hedges.

What’s driving Gold and Silver higher?

The immediate catalyst for gold’s explosive move is Trump’s threat to impose 10% tariffs from 1 February, rising to 25% by June, on eight European countries unless the US is allowed to purchase Greenland. The nations targeted include Germany, France, Denmark, the UK, Sweden, Norway, Finland, and the Netherlands - all long-standing US allies.

Markets reacted not just to the tariffs themselves, but to the precedent they set. Linking trade policy directly to territorial demands represents a sharp escalation in economic coercion. Investors quickly priced in the risk of retaliation, policy paralysis, and prolonged uncertainty, conditions under which gold historically thrives. European officials warned that the move risks a “dangerous downward spiral” in transatlantic relations, reinforcing the sense that diplomacy may struggle to contain the fallout.

Silver has followed gold higher, though with more volatility. While gold benefits almost immediately from fear-driven flows, silver’s response reflects a mix of safe-haven demand and concern over industrial disruption. 

With European leaders openly discussing retaliatory measures on as much as €93 billion of US goods, fears of fractured supply chains and slower manufacturing activity are beginning to underpin silver prices as well.

Why it matters

This rally matters because it signals a shift in the drivers of precious metals. Recent gold strength has persisted despite strong US labour market data and fading expectations of near-term Federal Reserve rate cuts. Futures markets now price the next Fed easing no earlier than June, yet gold continues to push higher.

That divergence highlights a deeper concern. Investors are no longer focused solely on interest rates or inflation trajectories. Instead, they are reacting to political risk that cannot be easily modelled or hedged. 

As Saxo Markets’ chief investment strategist, Charu Chanana, put it, the key question is whether this moves “from rhetoric to policy”, because once deadlines are set, markets must treat the threat as real.

Impact on markets, trade, and investors

The broader market reaction has been swift. European and US equity futures fell, while the US dollar weakened against the euro, sterling, and yen. That softer dollar removed a traditional headwind for gold, amplifying its upside momentum. 

Importantly, this is occurring even as US bond yields remain elevated, reinforcing that the move is driven by risk aversion rather than monetary easing.

Silver’s role is more complex. If trade tensions escalate without tipping the global economy into recession, silver could outperform gold due to tighter supply conditions and its exposure to strategic industries. However, should tariffs meaningfully slow industrial output, silver may face sharper pullbacks on negative growth headlines. That dual exposure explains the increased volatility now visible in silver markets.

For investors, the message is clear. Precious metals are once again being treated as portfolio insurance. ETF inflows and derivatives positioning suggest institutional demand is accelerating, even as physical consumption remains secondary. The focus is on capital preservation, not jewellery or industrial usage.

Expert outlook

Looking ahead, the near-term trajectory for gold hinges on whether Trump’s tariff threats are implemented or diluted through negotiation. 1 February has become a critical date for markets. Confirmation of policy action could push gold deeper into uncharted territory, with some bank analysts already outlining scenarios above $4,800 per ounce if retaliation follows.

Silver’s outlook depends on how trade tensions intersect with economic resilience. Persistent geopolitical stress combined with steady growth would favour silver on a relative basis. A sharp deterioration in trade flows, however, would likely see gold widen its lead. Investors are also watching EU discussions around activating the bloc’s anti-coercion instrument, a rarely used tool that could significantly escalate the dispute.

Key takeaway

Gold’s record-breaking surge is a response to political shock, not economic weakness. Trump’s Greenland-linked tariff threats have revived trade war fears and pushed investors toward hard assets. Silver is participating, though with greater sensitivity to growth risks. Whether this rally extends now depends on one question: will these threats translate into policy, or will diplomacy regain control?

Silver technical outlook

Silver has surged to around $93, marking a near-38.7% gain in just 30 days, with trading volume estimated at roughly 15 times normal levels - one of the most aggressive silver rallies seen in decades. The move places silver firmly in price-extension territory, with technical conditions more commonly associated with late-stage or blow-off phases. Gold has also pushed sharply higher, reinforcing the broader precious-metals momentum backdrop.

Trend strength remains undeniable. ADX readings near 52 point to a very strong, mature trend, while momentum indicators are stretched across timeframes: RSI is above 70 on the daily chart, near 86 on the weekly, and above 90 on the monthly. This combination reflects powerful upside momentum, but also highlights growing exhaustion risk as the rally matures.

Price continues to track along the upper Bollinger Band with expanding volatility - a classic parabolic profile. At the same time, the nearest structurally meaningful support sits near $73, more than 20% below current levels, underscoring just how stretched the move has become. Historically, when ADX reaches these extremes, any loss of momentum tends to be followed by sharp, fast pullbacks rather than shallow consolidations.

Gold technical outlook

Gold continues to trade near recent highs after a strong upside extension, with price pressing against the upper Bollinger Band - a sign of sustained bullish momentum but also elevated short-term stretch. Volatility remains expanded, reflecting strong participation rather than a low-conviction drift. 

Momentum indicators show similar conditions: the RSI is rising gradually toward overbought territory, suggesting momentum is firm but no longer accelerating aggressively. Structurally, the broader trend remains intact, while price holds above the $4,035 and $3,935 zones, with recent price action pointing to consolidation rather than an immediate trend reversal.

රිදී (Silver) වාර්තාගත ඉහළ අගයන් කරා ගෙන ගිය තත්වයන් වෙනස් වී ඇති නිසා එය පහත වැටෙමින් පවතී. සතිය මුලදී ඩොලර් 93.90 ආසන්නයේ සර්වකාලීන ඉහළම අගයක් කරා ඉහළ යාමෙන් පසු, සිකුරාදා ආසියානු සැසියේදී spot silver 2% කට වඩා පසුබැස, අවුන්සයක් ඩොලර් 90.40 ක් පමණ අගයක ගනුදෙනු විය. මෙම ක්‍රියාවලිය මෙම වසරේ වෙළඳ භාණ්ඩ වෙළඳපොළේ දක්නට ලැබුණු ප්‍රබලතම රැලි (rallies) වලින් එකක තීරණාත්මක විරාමයක් සනිටුහන් කළේය.

මෙම පසුබැසීම මගින් වෙළඳාම ආශ්‍රිත සැපයුම් බිය අඩුවීම, එක්සත් ජනපද පොලී අනුපාත කප්පාදුව සඳහා වූ අපේක්ෂාවන් ප්‍රමාද වීම සහ භූ දේශපාලනික අවදානම සිසිල් වීම යන කරුණු වල එකතුවක් පිළිබිඹු කරයි. දිගුකාලීන ව්‍යුහාත්මක ඉල්ලුම නොවෙනස්ව පැවතුනද, මෙම සාධක එකතුව රිදී මිල ඉහළ යාමට හේතු වූ කෙටි කාලීන වාරිකය (premium) ඉවත් කර ඇත.

රිදී (Silver) මෙහෙයවන්නේ කුමක්ද?

රිදී මිල පහත වැටීමට ආසන්නතම හේතුව වූයේ එක්සත් ජනපද වෙළඳ ප්‍රතිපත්තියේ වෙනසක් සිදුවීමයි. ජනාධිපති Donald Trump, අත්‍යවශ්‍ය ඛනිජ ආනයනය සඳහා ක්ෂණික තීරුබදු පැනවීමට වඩා ප්‍රධාන හවුල්කරුවන් සමඟ සාකච්ඡා ආරම්භ කරන ලෙස එක්සත් ජනපද වෙළඳ නිලධාරීන්ට නියෝග කළේය. එම තීරණය සතිය මුලදී රිදී මිල ගණන් වලට දැඩි ලෙස බලපා තිබූ සැපයුම් පාර්ශවීය අවදානමක් සෘජුවම ඉවත් කළේය.

රිදී වල ප්‍රතිචාරය ගෝලීය වෙළඳපොල තුළ එහි ද්විත්ව කාර්යභාරය ඉස්මතු කරයි. වටිනා ලෝහයක් ලෙස සහ ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ, පුනර්ජනනීය බලශක්තිය සහ උසස් නිෂ්පාදන සඳහා භාවිතා කරන ප්‍රධාන කාර්මික යෙදවුමක් ලෙස, රිදී සැපයුම් දාම අපේක්ෂාවන් කෙරෙහි දැඩි සංවේදීතාවයක් දක්වයි. තීරුබදු අවදානම් පහව ගිය විට, මිල ගණන් තුළ අන්තර්ගත වී තිබූ හිඟතා වාරිකය (scarcity premium) ඉක්මනින් ඉවත් වූ අතර, ලෝහය වාර්තාගත ඉහළ අගයන් කරා ගමන් කිරීමෙන් පසු ලාභ ඉපැයීමේ (profit-taking) රැල්ලක් ඇති කළේය.

එය වැදගත් වන්නේ ඇයි

මූල්‍ය ප්‍රතිපත්තිය පීඩනයේ දෙවන ස්ථරයක් එක් කර ඇත. ජනවාරි රැස්වීමේදී Federal Reserve පොලී අනුපාත ස්ථාවරව තබා ගනු ඇතැයි වෙළඳපොල දැන් සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ මිල කර ඇති අතර, CME FedWatch මගින් කිසිදු වෙනසක් සිදු නොවීමේ 95% ක සම්භාවිතාවක් පෙන්නුම් කරයි. 

උද්ධමන දත්ත ඉහළ මට්ටමක පවතින බැවින් පළමු අනුපාත කප්පාදුව සඳහා වන අපේක්ෂාවන් ජුනි මාසය දක්වා කල් දමා ඇත.

එම පසුබිම රිදී වල කෙටි කාලීන ආකර්ෂණයට බාධා කරයි. ප්‍රතිලාභ නොලබන වත්කමක් (asset) ලෙස, පොලී අනුපාත ඉහළ මට්ටමක පවතින විට සහ එක්සත් ජනපද ඩොලරය ශක්තිමත් වන විට එය අඩු ආකර්ෂණීය බවට පත්වේ. 

Mehta Equities හි වෙළඳ භාණ්ඩ උප සභාපති Rahul Kalantri සඳහන් කළේ, මෑත කාලීන එක්සත් ජනපද සාර්ව ආර්ථික දත්ත ඩොලරය සති ගණනාවක ඉහළම අගයට ඔසවා තැබූ බවත්, ශක්තිමත් මූලික ඉල්ලුමක් තිබියදීත් bullion මිල ගණන් සඳහා බාධාවන් නිර්මාණය කරන බවත්ය.

වටිනා ලෝහ වෙළඳපොල කෙරෙහි බලපෑම

රිදී වල පසුබැසීම පුළුල් වටිනා ලෝහ සංකීර්ණය පුරා ප්‍රතිරාවය වී ඇත. පෙබරවාරි බෙදා හැරීම සඳහා Gold futures අවුන්සයක් ඩොලර් 4,611 දක්වා 0.55% කින් පහත වැටුණු අතර, spot gold ඩොලර් 4,604.52 පමණ දක්වා පහත වැටුණි. Platinum සහ palladium ද පහත වැටුණු අතර, එය රිදී වල හුදකලා දුර්වලතාවයකට වඩා පුළුල් පදනම් වූ ලාභ ඉපැයීම් (profit-taking) පිළිබිඹු කරයි.

භූ දේශපාලනික හැඟීම් ද කාර්යභාරයක් ඉටු කර ඇත. ඉරානය සම්බන්ධයෙන් ජනාධිපති Trump ගේ අඩු ගැටුම්කාරී ස්වරය ක්ෂණික ආරක්ෂිත තෝතැන්න (safe-haven) ඉල්ලුම අඩු කළ අතර, කොටස් වෙළඳපොල හරහා අවදානම් රුචිය වැඩි දියුණු කළේය. ආසියානු කොටස් දර්ශක Wall Street හි ධනාත්මක ස්වරය අනුගමනය කරමින් බොහෝ දුරට ඉහළ අගයක ගනුදෙනු වූ අතර, ආරක්ෂක ස්ථානගත කිරීම් ඉවත් වීමත් සමඟ Gold ඩොලර් 4,590 දෙසට පාඩු දීර්ඝ කළේය. අවදානම් හැඟීම් වෙනස් වීමේදී බොහෝ විට Gold අනුගමනය කරන රිදී ද එම මාවතේම ගමන් කළේය.

විශේෂඥ දැක්ම

කෙටි කාලීන නිවැරදි කිරීම් (correction) තිබියදීත්, රිදී වල මූලික කරුණු දිගු කාලීනව සහාය දක්වයි. අත්‍යවශ්‍ය ඛනිජ සඳහා වන ඉල්ලුම සපුරාලීමට ප්‍රමාණවත් දේශීය ධාරිතාවක් නොමැති බව එක්සත් ජනපදය විවෘතව පිළිගෙන ඇති අතර, එය කර්මාන්ත කිහිපයක් හරහා රිදී වල උපායමාර්ගික කාර්යභාරය ශක්තිමත් කරයි. මිල ගණන් මෑත කාලීන ජයග්‍රහණ දිරවා ගනිමින් සිටියද, එම ව්‍යුහාත්මක පසුබිම දිගු කාලීන ශුභවාදී බව දිගටම තහවුරු කරයි.

දැනට, රිදී සාර්ව සංඥා මගින් දැඩි ලෙස මෙහෙයවනු ලබන බව පෙනේ. Federal Reserve සන්නිවේදනය, එක්සත් ජනපද ඩොලරයේ චලනයන් සහ ඕනෑම නැවත ඇතිවන භූ දේශපාලනික ආතතියක් ලෝහය ස්ථාවර වේද නැතහොත් එහි නිවැරදි කිරීම (correction) දීර්ඝ කරයිද යන්න තීරණය කරනු ඇත. පැහැදිලි සංඥා මතු වන තුරු, තීරණාත්මක ප්‍රවණතා ආපසු හැරවීමකට වඩා මෑත කාලීන ඉහළ අගයන්ට පහළින් ඒකාබද්ධ වීම (consolidation) වඩාත් සම්භාවිතාවක් ලෙස පෙනේ.

ප්‍රධාන කරුණු

රිදී පහත වැටෙන්නේ එය වාර්තාගත ඉහළ අගයන් කරා තල්ලු කළ කෙටි කාලීන බලවේග වෙනස් වී ඇති බැවිනි. තීරුබදු අවදානම් ලිහිල් වීම, අනුපාත කප්පාදු අපේක්ෂාවන් ප්‍රමාද වීම සහ අවදානම් හැඟීම් වැඩිදියුණු වීම ක්ෂණික මිල වාරිකය අඩු කර ඇත. එසේ වුවද, ශක්තිමත් කාර්මික ඉල්ලුම සහ උපායමාර්ගික අදාළත්වය පුළුල් ප්‍රවණතාවයට දිගටම සහාය වේ. මීළඟ තීරණාත්මක පියවර සාර්ව ප්‍රතිපත්ති සංඥා සහ ගෝලීය අවදානම් ගතිකත්වයන් මත රඳා පවතී.

තාක්ෂණික දෘෂ්ටිකෝණය: පසුබැසීම යටතේ ඇති ගම්‍යතාවය (Momentum)

තාක්ෂණික දෘෂ්ටිකෝණයකින් බලන කල, පසුබැසීමේ මතුපිටට යටින් රිදී අසාමාන්‍ය ලෙස ශක්තිමත් ගම්‍යතාවයක් දිගටම පෙන්නුම් කරයි. 

දෛනික ගම්‍යතා දර්ශක ඉහළ මට්ටමක පවතින අතර, දින 14 සාපේක්ෂ ශක්ති දර්ශකය (relative strength index) 70.7 පමණ වේ, මෙය තියුණු රැලි (rallies) වලින් පසුව අධික ලෙස මිලදී ගත් (overbought) තත්වයන් සමඟ පොදුවේ සම්බන්ධ වන මට්ටමකි.

ප්‍රවණතා ශක්තිය කැපී පෙනෙන මට්ටමක පවතී. සාමාන්‍ය දිශානුගත දර්ශකය (average directional index) 51.18 හි පවතී, මෙය මූලික ගම්‍යතාවය නැතිවීමට වඩා සුවිශේෂී ලෙස ශක්තිමත් දිශානුගත චලනයක් පිළිබිඹු කරන ඓතිහාසික ඉහළ කියවීමකි.  

කෙටියෙන් කිවහොත්, විශ්ලේෂකයින්ට අනුව එසේ නොවේ, නමුත් එය Tesla හි වඩාත්ම බලගතු ආයෝජන කතාන්දරවලින් එකක් දුර්වල කරයි. 

Nvidia හි පුළුල් කරන ලද DRIVE වේදිකාව හදිසියේම Tesla ව ස්වයංක්‍රීය රිය පැදවීමේදී අදාළ නොවන තත්ත්වයට පත් නොකරන අතර, වසර ගණනාවක දත්ත සහ මෘදුකාංග සංවර්ධනය මකා දමන්නේද නැත. එය සිදු කරන්නේ පූර්ණ ස්වයංක්‍රීයකරණය සඳහා පිවිසීමේ බාධක අවම කිරීමයි, එමඟින් ප්‍රතිවාදී මෝටර් රථ නිෂ්පාදකයින්ට වරක් අනුකරණය කිරීමට අපහසු යැයි පෙනුණු ස්වයං-රිය පැදවීමේ මෙවලම් වෙත වේගවත් සහ ලාභදායී ප්‍රවේශයක් ලබා දේ.

එම වෙනස වැදගත් වන්නේ Tesla හි තක්සේරුව වර්තමාන වාහන අලෙවියට වඩා අනාගත ස්වයංක්‍රීයකරණය මත රඳා පවතින බැවිනි (එය 2025 දී 8.5% කින් පහත වැටුණි). Nvidia හි CES 2026 නිවේදනය විවාදය නැවත සකස් කරයි: ස්වයංක්‍රීයකරණය තවමත් ප්‍රවාහනයේ අනාගතය නිර්වචනය කළ හැකි නමුත්, එය තවදුරටත් තනි ජයග්‍රාහකයෙකු සිටින තරඟයක් ලෙස නොපෙනේ. ආයෝජකයින් සඳහා, ප්‍රශ්නය ස්වයංක්‍රීයකරණය පැමිණේද යන්නෙන් එය මුලින්ම මුදල් බවට පත් කරන්නේ කවුරුන්ද යන්න වෙත මාරු වෙමින් පවතී.

ස්වයංක්‍රීය රිය පැදවීම වෙත Nvidia හි තල්ලුව මෙහෙයවන්නේ කුමක්ද?

ස්වයංක්‍රීය පද්ධති වෙත Nvidia හි ගමන් කිරීම එහි මූලික ව්‍යාපාරයෙන් අවධානය වෙනතකට යොමු කිරීමක් නොවේ. එය දත්ත මධ්‍යස්ථානවලින් ඔබ්බට සහ යන්ත්‍රවලට අවිනිශ්චිතතාවයන් තත්‍ය කාලීනව අර්ථ නිරූපණය කිරීමට සිදුවන භෞතික පරිසරයන් වෙත කෘතිම බුද්ධිය (AI) හිතාමතාම පුළුල් කිරීමකි.

 2025 මූල්‍ය වර්ෂයේදී, Nvidia දත්ත මධ්‍යස්ථාන ආදායමෙන් ඩොලර් බිලියන 115.2 ක් උපයා ගත් අතර, මූලික වශයෙන් AI යටිතල පහසුකම් වලින්, ව්‍යවහාරික ස්වයංක්‍රීයකරණය සඳහා විශාල වශයෙන් ආයෝජනය කිරීමට අවශ්‍ය පරිමාණය සහ ප්‍රාග්ධනය ලබා දුන්නේය. CES 2026 දී, Nvidia විසින් Alpamayo මාදිලි පවුල කේන්ද්‍ර කර ගනිමින් සිය DRIVE වේදිකාවට ප්‍රධාන යාවත්කාලීන කිරීමක් එළිදක්වන ලදී. රටා හඳුනාගැනීම මත ප්‍රධාන වශයෙන් රඳා පැවති පෙර ස්වයංක්‍රීය පද්ධති මෙන් නොව, Alpamayo තර්කනය මත පදනම් වූ තීරණ ගැනීම කෙරෙහි අවධානය යොමු කරයි. 

එම වෙනස කර්මාන්තයේ වඩාත්ම අභියෝගාත්මක ගැටළු වලින් එකක් ඉලක්ක කරයි: බොහෝ විට ආරක්ෂාවට හානි කරන දුර්ලභ, අනපේක්ෂිත “long tail” සිදුවීම්. විශාල, විවෘත දත්ත කට්ටල AlpaSim වැනි අනුකරණ මෙවලම් සමඟ ඒකාබද්ධ කිරීමෙන්, Tesla සතු දශකයක් පැරණි දත්ත වාසිය නොමැති නිෂ්පාදකයින් සඳහා සංවර්ධන කාලරාමු කෙටි කිරීමට Nvidia අරමුණු කරයි.

Tesla හි ස්වයංක්‍රීයකරණ කතාන්දරයට එය වැදගත් වන්නේ ඇයි?

Tesla හි ආයෝජන තත්ත්වය ක්‍රමයෙන් මෝටර් රථවලින් ඉවත්ව මෘදුකාංග මගින් මෙහෙයවන ස්වයංක්‍රීයකරණය දෙසට යොමු වී ඇත. වාහන අලෙවිය පහත වැටුණද, Cybercab රොබෝටැක්සි සහ ස්වයංක්‍රීය රයිඩ්-හේලිං (ride-hailing) සේවාවන්හි අනාගත වටිනාකම ආයෝජකයින් විසින් සැලකිල්ලට ගත් බැවින් 2025 දී Tesla කොටස් නව ඉහළ අගයන් කරා ළඟා විය. Ark Invest විසින් 2029 වන විට රොබෝටැක්සි වලින් ඩොලර් බිලියන 756 ක වාර්ෂික ආදායමක් පුරෝකථනය කර ඇති අතර, එය Tesla හි වත්මන් ආදායම් පදනම අභිබවා යයි.

ගැටලුව වන්නේ කාලයයි. Tesla හි Cybercab 2026 අප්‍රේල් වන තෙක් මහා පරිමාණ නිෂ්පාදනයට ඇතුළු වනු ඇතැයි අපේක්ෂා නොකරන අතර, එහි Full Self-Driving මෘදුකාංගය එක්සත් ජනපදයේ අධීක්ෂණයකින් තොරව භාවිතා කිරීම සඳහා අනුමත වී නොමැත. නියාමන අවසරයේ ඕනෑම ප්‍රමාදයක් අපේක්ෂාව සහ ක්‍රියාත්මක කිරීම අතර පරතරය පුළුල් කිරීමේ අවදානමක් ඇත. Nvidia හි නිවේදනය Tesla හි මාර්ගය අවහිර නොකරයි, නමුත් ආයෝජකයින් ප්‍රමාදයන් ඉවසා සිටීමට අවම කැමැත්තක් දක්වන මොහොතක එය එම මාර්ගය වඩාත් තදබදයට ලක් කරයි.

ස්වයංක්‍රීය වාහන වෙළඳපොළට ඇති බලපෑම

Nvidia හි පුළුල් කරන ලද DRIVE පරිසර පද්ධතිය පුළුල් තරඟකරුවන් පිරිසක් ශක්තිමත් කරයි. Toyota, Mercedes-Benz, Volvo, Hyundai, Jaguar Land Rover සහ වෙනත් අය ඇතුළු ගෝලීය මෝටර් රථ නිෂ්පාදකයින් ඔවුන්ගේ ස්වයංක්‍රීය වාහන වැඩසටහන් වේගවත් කිරීම සඳහා දැනටමත් Nvidia හි දෘඩාංග සහ මෘදුකාංග මත රඳා පවතී. තර්කනය මත පදනම් වූ AI මෙවලම් එකතු කිරීම සංවර්ධන පිරිවැය අඩු කරන අතර කාලරාමු සම්පීඩනය කරයි, එමඟින් ස්ථාපිත නිෂ්පාදකයින්ට Tesla හි ප්‍රත්‍යක්ෂ නායකත්වයට අභියෝග කිරීමට ඉඩ ලබා දේ.

මේ අතර, Alphabet හි Waymo සිය මෙහෙයුම් වාසිය පුළුල් කරමින් සිටී. Waymo දැන් එක්සත් ජනපද නගර පහක් පුරා සෑම සතියකම ගෙවන ලද ස්වයංක්‍රීය රයිඩ්-හේලිං (ride-hailing) චාරිකා 450,000 කට වඩා සම්පූර්ණ කරන අතර, ප්‍රතිවාදීන් කිහිප දෙනෙකුට පමණක් ගැලපිය හැකි සැබෑ ලෝක දත්ත සහ නියාමන විශ්වසනීයත්වය ජනනය කරයි. Tesla හි Cybercab සේවයට ඇතුළු වන විට, එය නව වෙළඳපොළක් පුරෝගාමී නොවනු ඇත, ඒ වෙනුවට දැනටමත් ස්ථාපිත වී ඇති වෙළඳපොළක අල්ලා ගැනීමට උත්සාහ කරනු ඇත.

විශේෂඥ දැක්ම: ප්‍රචාරණය සහ ක්‍රියාත්මක කිරීම

Nvidia හි CES නිවේදනයට වෙළඳපොළ ප්‍රතිචාරය වේගවත් වූ අතර, සමහර ආයෝජකයින් එය ස්වයංක්‍රීය රිය පැදවීම සඳහා තීරණාත්මක අවස්ථාවක් ලෙස අර්ථකථනය කළහ. කෙසේ වෙතත්, Morgan Stanley ප්‍රවේශම් වන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය. නව මෙවලම් ස්වයංක්‍රීයව වාණිජ ආධිපත්‍යයට පරිවර්තනය නොවන බව බැංකුව තර්ක කළ අතර, ඒ වෙනුවට ඒකාබද්ධ කිරීම, වලංගු කිරීම සහ පිරිවැය පාලනය සැබෑ වෙනස්කම් ලෙස පෙන්වා දුන්නේය.

විශ්ලේෂක Andrew Percoco සඳහන් කළේ ස්වයංක්‍රීයකරණය තනි නිෂ්පාදන චක්‍රයක් නොව බහු-වාර්ෂික ක්‍රියාත්මක කිරීමේ අභියෝගයක් බවයි. Nvidia විසින් මූලික මෙවලම් සැපයිය හැකි නමුත්, නිෂ්පාදකයින් තවමත් පරිමාණයෙන් ආරක්ෂාව ඔප්පු කළ යුතු අතර නියාමන අනුමැතිය ලබා ගත යුතුය. තීරණාත්මක අදියර 2026 දී ආරම්භ වන අතර, එහිදී Nvidia හි හවුල්කරුවන් යෙදවීමට උත්සාහ කරන අතර, Tesla පොරොන්දුවේ සිට ගෙවන සේවාව වෙත මාරු වීමට උත්සාහ කරයි.

ප්‍රධාන කරුණ

Nvidia හි DRIVE පුළුල් කිරීම Tesla හට විනාශයක් ගෙන නොදෙන නමුත්, ස්වයංක්‍රීයකරණය Tesla හි පමණක් වූ ත්‍යාගයක් යන අදහස එය දුර්වල කරයි. ස්වයං-රිය පැදවීමේ සංවර්ධනයේ පිරිවැය සහ සංකීර්ණත්වය අඩු කිරීමෙන්, Nvidia තීරණාත්මක මොහොතක තරඟකාරී භූ දර්ශනය නැවත සකස් කරමින් සිටී. ප්‍රතිවාදීන් පරතරය පියවීමට පෙර Tesla හට දැක්ම ආදායම බවට පරිවර්තනය කළ හැකිද යන්න ලබන වසරේ තීරණය කරනු ඇත. වෙළඳපොලවල් සඳහා, දැන් අභිලාෂයට වඩා ක්‍රියාත්මක කිරීම වැදගත් වේ.

Tesla තාක්ෂණික දැක්ම

මෑත කාලීන ඉහළ අගයන්ගෙන් තියුණු ප්‍රතික්ෂේප කිරීමකින් පසුව Tesla ඩොලර් 495 මට්ටමට පහළින් ඒකාබද්ධ වෙමින් පවතින අතර, මිල එහි මෑත පරාසයේ මැද දෙසට ආපසු ගමන් කරයි. පෙර දිශානුගත චලනයෙන් පසු අස්ථාවරත්වයේ මන්දගාමී වීමක් සංඥා කරමින්, ව්‍යාප්ත වීමේ කාල පරිච්ඡේදයකින් පසු Bollinger Bands සංකෝචනය වීමට පටන් ගෙන ඇත. මෙය වේගවත් වීමට වඩා ස්ථාවර වන ගම්‍යතා තත්වයන් සමඟ සමපාත වේ. 

RSI දර්ශකය මධ්‍ය රේඛාව වටා සැරිසරන අතර, පෙර ඉහළ යාම සිසිල් වීමෙන් පසු මධ්‍යස්ථ ගම්‍යතා පැතිකඩක් පිළිබිඹු කරයි. සමස්තයක් වශයෙන්, මිල ක්‍රියාකාරිත්වය යෝජනා කරන්නේ අලුත් කරන ලද දිශානුගත තල්ලුවකට වඩා පුළුල් පරාසයක් තුළ විරාමයක් වන අතර, අසාර්ථක ඉහළ යාමේ දිගුවෙන් පසු වෙළඳපොළ සහභාගිවන්නන් ගම්‍යතාවය නැවත තක්සේරු කරයි. මෙම තාක්ෂණික තත්වයන් Deriv MT5 හි උසස් ප්‍රස්ථාර මෙවලම් භාවිතයෙන් තත්‍ය කාලීනව නිරීක්ෂණය කළ හැකි අතර, එහිදී වෙළඳුන්ට ගෝලීය වෙළඳපල හරහා මිල ක්‍රියාකාරිත්වය, අස්ථාවරත්වය සහ ගම්‍යතාවය විශ්ලේෂණය කළ හැකිය.

Bitcoin $95,000 ට ඉහළින් ගමන් කිරීම ආකර්ෂණීය ලෙස පෙනුනද, මෙම රැලිය පැහැදිලි ගැලවීමකට වඩා කොන්දේසි සහිත ඉදිරි පිම්මක් (conditional breakout) ලෙස දැකීම වඩාත් සුදුසුය. US උද්ධමනය පහව යාම සහ ගෝලීය ද්‍රවශීලතාව වැඩිදියුණු වීම මත මිල ඉහළ ගොස් ඇතත්, එක් තීරණාත්මක අංගයක් තවමත් අතුරුදහන්ව ඇත: එනම් ශක්තිමත් US ඉල්ලුමයි. එය නොමැතිව, මෙම ගමන් මග වේගවත් වීමට වඩා ඇනහිටීමේ අවදානමක් ඇත.

එම ආතතිය වත්මන් වෙළඳපොළේ හදවතෙහි පවතී. ගෝලීය ආයෝජකයින් සාර්ව ආර්ථික (macro) කතාන්දරය විශ්වාස කරන අතර, ව්‍යුත්පන්න (derivatives) වෙළඳුන්ට bearish ස්ථානවලින් ඉවත් වීමට බල කෙරෙයි; කෙසේ වෙතත්, ඇමරිකානු spot සහභාගීත්වය යටපත්ව පවතී. Bitcoin හට මෙම නැගීම තිරසාර ප්‍රවණතාවක් බවට පත් කළ හැකිද යන්න දැන් රඳා පවතින්නේ ගම්‍යතාව (momentum) මත නොව ඊළඟට මැදිහත් වන්නේ කවුරුන්ද යන්න මතය.

Bitcoin හි නවතම චලනය මෙහෙයවන්නේ කුමක්ද?

ක්ෂණික උත්ප්‍රේරකය පැමිණියේ අපේක්ෂිත ප්‍රමාණයට වඩා අඩු වූ US උද්ධමන දත්ත වලිනි, එමඟින් Federal Reserve මෙම වසරේ අනුපාත කප්පාදු කිරීම දිගටම කරගෙන යනු ඇතැයි යන අපේක්ෂාවන් තහවුරු කළේය. අඩු උද්ධමනය Treasury yields මත පීඩනය ලිහිල් කළ අතර මූල්‍ය තත්වයන් ලිහිල් කළේය - මෙය ඓතිහාසිකව Bitcoin සහ අනෙකුත් අවදානම් වත්කම් සඳහා සහාය වී ඇති සංයෝජනයකි.

දේශපාලන අවිනිශ්චිතතාවය මෙම ප්‍රතිචාරය තවදුරටත් වැඩි කළේය. US අධිකරණ දෙපාර්තමේන්තුව Federal Reserve හා සම්බන්ධ මහා ජූරි සිතාසි නිකුත් කළ බවට පළ වූ වාර්තා වෙළඳපොල කැළඹීමට ලක් කළ අතර ඩොලරය දුර්වල කළේය. එය මහ බැංකු අවදානමෙන් ආරක්ෂා වී ඇතැයි සැලකෙන වත්කම් වෙත ආයෝජකයින් තල්ලු කළේය. ඊට ප්‍රතිචාර වශයෙන් Bitcoin 4% කට වඩා ඉහළ ගිය අතර ether, solana සහ cardano තනි සැසියක් තුළ 7% සහ 9% අතර ප්‍රමාණයකින් ඉහළ ගියේය.

එය වැදගත් වන්නේ ඇයි

තාවකාලික රැලි හෝ කල් පවතින bull අදියරයන් මතු වේද යන්න තීරණය කිරීමේදී US ඉල්ලුම ඓතිහාසිකව ප්‍රධාන සාධකය වී ඇත. ඇමරිකානු ප්‍රාග්ධනය සම්බන්ධ වන විට, මිල ශක්තිය දිගටම පැවතීමට නැඹුරු වේ. එසේ නොවන විට, ඉහළ යාමේ චලනයන් බොහෝ විට leverage සහ විදේශීය ප්‍රවාහයන් මත රඳා පවතින අතර, ඒවා වඩාත් බිඳෙනසුලු කරයි.

සිංගප්පූරුව පදනම් කරගත් ක්‍රිප්ටෝ හුවමාරුවක් වන Phemex ට අනුව, සෘණාත්මක Coinbase වාරිකයක් (premium) මගින් “ශක්තිමත් විකුණුම් පීඩනයක් සහ US වෙළඳපොළෙන් විභව ප්‍රාග්ධන පිටතට ගලා යාමක්” පෙන්නුම් කරයි.

එම අනතුරු ඇඟවීම වැදගත් වන්නේ 2024 නොවැම්බර් මාසයේ US මැතිවරණයෙන් ටික කලකට පසු වාරිකය (premium) සෘණාත්මක වූ අතර, Bitcoin හි මිල ඉහළ ගියද එය බොහෝ දුරට එලෙසම පැවති බැවිනි.

එක් පැහැදිලි කිරීමක් රෙගුලාසි තුළ පවතී. US ආයෝජකයින් Clarity Act එනතුරු බලා සිටින බව පෙනේ, එය ක්‍රිප්ටෝ අධීක්ෂණය පැහැදිලි කිරීම අරමුණු කරගත් යෝජිත නීති සම්පාදනයකි. හිතකර සාර්ව ආර්ථික තත්ත්වයන් මධ්‍යයේ වුවද ආයතනික ආයෝජකයින් ප්‍රවේශම් සහගතව තබා ගනිමින්, ද්විපාර්ශ්වික සහාය ලබා ගැනීම සඳහා සෙනෙට් සභාව තීරණාත්මක සලකුණු කිරීමක් ජනවාරි අග දක්වා ප්‍රමාද කළේය.

ක්‍රිප්ටෝ වෙළඳපොල මත බලපෑම

මෙම රැලිය දැනටමත් ස්ථානගත කිරීම් (positioning) නැවත සකස් කර ඇත. ඩොලර් මිලියන 688 කට අධික ක්‍රිප්ටෝ ව්‍යුත්පන්න (derivatives) ස්ථාන තනි දිනක් තුළ ද්‍රවීකරණය (liquidated) කරන ලද අතර, short sellers ලා එම මුළු එකතුවෙන් දළ වශයෙන් ඩොලර් මිලියන 603 කට දායක විය. මිල සීඝ්‍රයෙන් ඉහළ යාමත් සමඟ වෙළඳුන් 122,000 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් ඉවත් විය.

එම බලහත්කාරයෙන් මිලදී ගැනීමේ රැල්ල Bitcoin $95,000 පසු කිරීමට උපකාරී වූ නමුත්, එය ඉක්මනින් leverage නැවත ගොඩනඟා ගත්තේය. මීට පෙර දැඩි විකුණුම් ඇති කළ මට්ටම්වලට මිල ළඟා වන විට විවෘත පොලිය (Open interest) ඉහළ ගොස් ඇත. මෙම සංයෝජනය - ප්‍රතිරෝධය අසල ඉහළ යන leverage - තියුණු, දෙපැත්තටම සිදුවන විචල්‍යතාවයේ (volatility) සම්භාවිතාව වැඩි කරයි.

ක්‍රිප්ටෝ වලින් ඔබ්බට, පුළුල් වෙළඳපොළ පසුබිම අවදානම් ගැනීම් සඳහා සහාය දක්වයි. ආසියානු කොටස් (Asian equities) වාර්තාගත ඉහළ මට්ටම් කරා ළඟා වී ඇත, රිදී අවුන්සයක් ඩොලර් 90 ට වඩා ඉහළ ගොස් ඇති අතර රන් මිල සර්වකාලීන ඉහළ මට්ටම්වලට වඩා මදක් පහළින් පවතී. ආයෝජකයින් වැඩි වැඩියෙන් ස්ථානගත වන්නේ ආරක්ෂිත ප්‍රතිඵලවලට වඩා ලිහිල් මූල්‍ය තත්වයන් සහ මුදල් අස්ථාවරත්වය සඳහා ය.

විශේෂඥ දැක්ම

Bitcoin හි පුළුල් ප්‍රවණතාවය යහපත් මට්ටමක පවතින බව බොහෝ විශ්ලේෂකයින් එකඟ වන නමුත්, රැලියේ ගුණාත්මකභාවය දැන් පරීක්ෂාවට ලක්ව ඇත. නැවතත් අලුත් වූ US spot ඉල්ලුමක් නොමැතිව, ගෝලීය ද්‍රවශීලතාව අඛණ්ඩව වැඩිදියුණු වුවද, මිල ඉහළ යාම තිරසාරව පවත්වා ගැනීමට අරගල කළ හැකිය.

Clarity Act අනුමත කිරීම පසෙකට වී සිටින US ප්‍රාග්ධනය සඳහා මුදා හැරීමේ කපාටයක් ලෙස ක්‍රියා කළ හැකි බවත්, එමඟින් Bitcoin නව වාර්තාගත ඉහළ මට්ටම් කරා තල්ලු කළ හැකි බවත් උපායමාර්ගිකයින් කිහිප දෙනෙක් තර්ක කරති. එතෙක්, මූලික වෙනස්කම්වලට වඩා leverage ඉවත් කිරීම් මගින් මෙහෙයවනු ලබන පසුබෑම්වලට වෙළඳපොළ ගොදුරු විය හැකිය.

කෙටියෙන් කිවහොත්, Bitcoin ඉහළ යමින් පවතී - නමුත් එය තවමත් එහි වඩාත්ම බලගතු ගැනුම්කරුවන්ගේ පදනම විසින් වැළඳගෙන නොමැත.

ප්‍රධාන කරුණු

Bitcoin $95,000 ට වඩා ඉහළ යාමෙන් වැඩිදියුණු වන සාර්ව ආර්ථික තත්ත්වයන් සහ ගෝලීය අවදානම් රුචිය පිළිබිඹු කරයි, නමුත් එය තීරණාත්මක ඉදිරි පිම්මක් (breakout) සඳහා ප්‍රමාණවත් නොවේ. ශක්තිමත් US ඉල්ලුමක් නොමැතිකම නිසා රැලිය ස්ථිර විශ්වාසයට වඩා අක්වෙරළ ප්‍රවාහයන් සහ leverage මත රඳා පවතී. මෙම පියවර නව ඉහළ මට්ටම් සඳහා පදනම බවට පත්වේද නැතහොත් ඒකාබද්ධ වීමක් (consolidation) දක්වා මැකී යයිද යන්න රෙගුලාසි, spot ගලා ඒම සහ වෙළඳපොළ ඉහළ යන leverage හසුරුවන ආකාරය මත රඳා පවතී. නැරඹිය යුතු ඊළඟ සංඥාව මිල නොව සහභාගීත්වයයි.

Bitcoin තාක්ෂණික දැක්ම

Bitcoin $84,700 ආධාරක කලාපයට ඉහළින් රැඳී සිටීමෙන් පසු bullish ගම්‍යතාව නැවත තහවුරු කිරීමට උත්සාහ කරන අතර, මිල දැන් නැවතත් $95,000 ප්‍රදේශය දෙසට තල්ලු වෙමින් පවතී. මෙම යළි නැගිටීම RSI තියුණු ලෙස overbought කලාපය දෙසට ඔසවා ඇති අතර, එය ශක්තිමත් කෙටි කාලීන ගම්‍යතාවක් සංඥා කරන නමුත් ආසන්න කාලීන ලාභ ලබා ගැනීමේ අවදානම ද මතු කරයි. 

ව්‍යුහාත්මකව, BTC $84,700 ට ඉහළින් පවතින තාක් කල් පුළුල් ප්‍රකෘතිය නොවෙනස්ව පවතී; කෙසේ වෙතත්, ඉහළ යාමේ ප්‍රගතිය $104,000 දී ප්‍රතිරෝධයට මුහුණ දීමට ඉඩ ඇති අතර, පසුව $114,000 සහ $ 126,000 වේ. වත්මන් මට්ටම්වලට ඉහළින් අඛණ්ඩව පිළිගැනීම තවදුරටත් ඉහළ යාමට සහාය වනු ඇති අතර, ලාභ රඳවා ගැනීමට අපොහොසත් වීම Bitcoin නැවත ඉහළ යන ප්‍රවණතාවක් තහවුරු කරනවා වෙනුවට පරාසයකට සීමා කර (range-bound) තබනු ඇත.

විශ්ලේෂකයින්ට අනුව රිදී නව වාර්තාවක් පිහිටුවීමට වඩා වැඩි යමක් අත්කර ගෙන ඇත. ඉතිහාසයේ පළමු වතාවට අවුන්සයක මිල ඩොලර් 90 ඉක්මවා යාමෙන්, මෙය හුදෙක් ගම්‍යතා (momentum) ඉහළ යාමක්ද නැතහොත් ගැඹුරු, ව්‍යුහාත්මක ප්‍රවණතාවක මුල් අදියරද යන්න නැවත සොයා බැලීමට වෙළඳපල පෙළඹී ඇත. 2026 දී මිල ගණන් දැනටමත් 25% කට වඩා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, රිදී වෙළඳපල ප්‍රාග්ධනීකරණය ඩොලර් ට්‍රිලියන 5 ඉක්මවා ගොස් සාර්ව ආර්ථික සහ කාර්මික යන අංශ දෙකෙහිම එහි අදාළත්වය යථා තත්ත්වයට පත් කර ඇත.

මෙම ඉදිරි ගමන කැපී පෙනෙන්නේ එහි පසුබිමයි. මෘදු මූලික උද්ධමනය, ෆෙඩරල් සංචිත පොලී අනුපාත කප්පාදු කිරීමේ අපේක්ෂාවන් ඉහළ යාම, භෞතික සැපයුම දැඩි වීම සහ වර්ධනය වන භූ දේශපාලනික අවිනිශ්චිතතාවය යන සියල්ල එකිනෙක ශක්තිමත් කරයි. එම බලවේග පෙළගැසෙන විට, රිදී මිල නිහඬව ඉහළ යන්නේ කලාතුරකිනි. දැන් වඩා වැදගත් ප්‍රශ්නය වන්නේ රිදී ඩොලර් 90 දක්වා ළඟා වූයේ කෙසේද යන්න නොව, එය මෙහෙයවන තත්වයන් මිල තවදුරටත් ඉදිරියට ගෙන යාමට තරම් ශක්තිමත්ද යන්නයි.

රිදී මිල ඉහළ යාමට හේතුව කුමක්ද?

ක්ෂණික සාර්ව ආර්ථික ප්‍රේරකය පැමිණියේ එක්සත් ජනපද උද්ධමන දත්ත වලිනි, එය වඩාත් වැදගත් වන තැන්වල උද්ධමනය අඩු වීමේ කතාව ජීවමානව තබා ගත්තේය. මූලික CPI දෙසැම්බර් මාසයේදී මාසිකව 0.2% කින් සහ වාර්ෂිකව 2.6% කින් ඉහළ ගිය අතර එය අපේක්ෂා කළාට වඩා මදක් අඩු විය. මෙය 2026 දී ප්‍රතිපත්ති ලිහිල් කිරීම තවමත් මේසය මත පවතින බවට වෙළඳපල විශ්වාස කිරීමට හේතු විය. 

අනුපාත අනාගත ගිවිසුම් (Rate futures) දැන් මෙම වසරේ ෆෙඩරල් සංචිත කප්පාදු දෙකක් මිල කර ඇති අතර, වසර මැද භාගය වන විට ලිහිල් කිරීම ආරම්භ විය හැකි බවට විශ්වාසය වර්ධනය වෙමින් පවතී.

එය වැදගත් වන්නේ රන් මෙන්ම රිදී ද ඵලදාවක් ලබා නොදෙන බැවිනි. සැබෑ ඵලදාව පහත වැටෙන විට සහ මුදල් ආකර්ශනීය බව අඩු වන විට, වටිනා ලෝහ තබා ගැනීමේ අවස්ථාව පිරිවැය (opportunity cost) තියුනු ලෙස පහත වැටේ. දුර්වල ඩොලරයක් තවත් ආධාරක තට්ටුවක් එක් කරයි, ඩොලර් වලින් නියම කර ඇති භාණ්ඩ ඉහළට තල්ලු කරයි. රන් පළමුව ප්‍රතිචාර දැක්වූ අතර ඩොලර් 4,630 ඉක්මවා ගිය නමුත්, ගම්‍යතා අරමුදල් සහ කෙටි කාලීන වෙළඳුන් මනෝවිද්‍යාත්මකව වැදගත් ඩොලර් 90 මට්ටම හරහා ගමන් කිරීම වේගවත් කළ බැවින් රිදී වඩාත් බලවත් ලෙස එය අනුගමනය කළේය.

භූ දේශපාලනය මෙම රැලියට හදිසිභාවයේ නැවුම් තට්ටුවක් එන්නත් කර ඇත. ඉරානය සම්බන්ධ උත්සන්න වන ආතතීන්, හිටපු එක්සත් ජනපද ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් වෙතින් ෆෙඩරල් සංචිතයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ අලුත් වූ විවේචන සමඟ, වටිනා ලෝහ වෙත ආක්‍රමණශීලී ආරක්ෂිත තෝතැන්නක් (safe-haven) ලෙස ගලා ඒම අවුලුවා ඇත (මූලාශ්‍රය: Reuters, 2026 ජනවාරි). 

විශ්ලේෂකයින්ට අනුව, ආසියානු වෙළඳ සැසියේදී, රිදී පරිමාව දෛනික සාමාන්‍යයට වඩා 14 ගුණයකින් ඉහළ ගිය අතර, මිල ගණන් දිනක් තුළ 7% කට වඩා ඉහළ ගියේය. මෙය සිල්ලර අනුමාන කිරීම්වලට වඩා ආයතනික භ්‍රමණයට අනුකූල රටාවකි. 

දේශපාලන අවිනිශ්චිතතාවය ඉහළ යන විට රන් හා සසඳන විට මූල්‍යමය ආවරණයක් සහ කාර්මික ආදානයක් ලෙස රිදී සතු ද්විත්ව කාර්යභාරය මෙම චලනයන් පුළුල් කිරීමට නැඹුරු වේ.

එය වැදගත් වන්නේ ඇයි

රිදී රැලිය හුදෙක් උද්ධමන ආවරණයක් නොවේ. ප්‍රතිපත්ති පුරෝකථනය කිරීමේ හැකියාව පිළිබඳ විශ්වාසය දුර්වල වන විට ආයෝජක හැසිරීම් වල පුළුල් වෙනසක් එය පිළිබිඹු කරයි. මහ බැංකු මත දේශපාලන පීඩනය, ඉහළ යන මූල්‍ය උත්සුකයන් සහ පවතින භූ දේශපාලනික ආතතීන් මූල්‍ය පද්ධතියෙන් පිටත පවතින වත්කම් සඳහා ඉල්ලුම පුනර්ජීවනය කර ඇත. එම වෙනසෙන් රිදී ප්‍රතිලාභ ලබයි, විශේෂයෙන් ආයෝජකයින් රන්වලින් ඔබ්බට විකල්ප සොයන විට.

වත්මන් චලනය වෙනස් වන්නේ ආරක්ෂිත තෝතැන්නක් සඳහා වන ඉල්ලුම ව්‍යුහාත්මක හිඟය සමඟ ගැටීමයි. BMI Research පුරෝකථනය කරන්නේ ශක්තිමත් ආයෝජන ගලා ඒම, ශක්තිමත් කාර්මික ඉල්ලුම සහ සීමිත සැපයුම් වර්ධනය හේතුවෙන් ගෝලීය රිදී වෙළඳපල හිඟය අවම වශයෙන් 2026 දක්වා පවතිනු ඇති බවයි. රන් මෙන් නොව, කම්පන පහසුවෙන් අවශෝෂණය කර ගත හැකි ගැඹුරු පොළවට ඉහළින් ඇති තොග රිදී සතුව නොමැත. ඉල්ලුම අනපේක්ෂිත ලෙස වේගවත් වන විට, මිල ගැලපීම් වේගවත් හා විශාල වීමට නැඹුරු වේ.

මෙම අන්තර්ක්‍රියාකාරිත්වය රැලිය අතරතුර රිදී රන් අභිබවා ගියේ මන්දැයි පැහැදිලි කිරීමට උපකාරී වේ. සාර්ව ආර්ථික ආතතිය පවතින කාලවලදී රිදී “ලීවරයක් සහිත රන්” (gold on leverage) ලෙස හැසිරෙන බව විශ්ලේෂකයින් බොහෝ විට විස්තර කරයි. මූල්‍ය අවිනිශ්චිතතාවය සහ භෞතික තදබදය එකට පවතින විට, රිදී නිහඬව හෝ කෙටියෙන් ගමන් කරන්නේ කලාතුරකිනි.

කර්මාන්ත සහ වෙළඳපල මත බලපෑම

ඉහළ යන රිදී මිල කාර්මික සැපයුම් දාමයන් තුළ දැනටමත් දැනෙමින් පවතී. සූර්ය පැනල නිෂ්පාදකයින්, EV නිෂ්පාදකයින් සහ තාක්‍ෂණ සමාගම් සන්නායකතාවය සහ කාර්යක්ෂමතාව සඳහා රිදී මත දැඩි ලෙස රඳා පවතී. ජාත්‍යන්තර බලශක්ති ඒජන්සිය ඇස්තමේන්තු කරන්නේ ගෝලීය සූර්ය ධාරිතාව 2030 වන විට හතර ගුණයකින් වැඩි විය හැකි බවත්, වර්තමාන තාක්ෂණයන් ප්‍රමුඛව පවතින්නේ නම් වාර්ෂික රිදී නිෂ්පාදනයෙන් අඩකට ආසන්න ප්‍රමාණයක් පරිභෝජනය කළ හැකි බවත්ය.

මූල්‍ය වෙළඳපල ඊට සමාන්තරව ප්‍රතිචාර දක්වයි. ආයෝජකයින් ලෝහයේ සාර්ව ආර්ථික ආවරණය සහ එහි කාර්මික වර්ධන කතාව යන දෙකටම නිරාවරණය වීමට උත්සාහ කරන බැවින් රිදී ETF සඳහා අලුත් වූ ගලා ඒමක් දැකගත හැකි අතර ආයෝජන ඉල්ලුම ඉහළ ගොස් ඇත. 

ලෝක රන් කවුන්සිලය ඇස්තමේන්තු කරන්නේ භෞතිකව පිටුබලය ලබන වටිනා ලෝහ ETF 2025 දී ඩොලර් බිලියන 89 ක ගලා ඒමක් ආකර්ෂණය කර ගත් බවයි, එය වාර්තාගත විශාලතම වාර්ෂික එකතුවයි. මෙම ගලා ඒම දිගුකාලීන ඉල්ලුමේ ස්ථාවර පදනමක් සැපයීම මගින් පහළට යන අස්ථාවරත්වය අඩු කිරීමට නැඹුරු වේ.

පාරිභෝගිකයින්ට බලපෑම ක්ෂණිකව අඩු නමුත් තවමත් අර්ථවත් වේ. ඉහළ රිදී මිල පුනර්ජනනීය බලශක්තිය, ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ සහ දත්ත යටිතල පහසුකම් හරහා නිෂ්පාදන පිරිවැය වැඩි කරන අතර, මුලින් ආයෝජකයින් වටිනා ලෝහ වෙත ඇද දැමූ උද්ධමන පීඩනය ශක්තිමත් කරයි.

විශේෂඥ දැක්ම

අස්ථාවරත්වය අපේක්ෂා කළද, රිදී සඳහා වන දැක්ම ධනාත්මකව පවතී. ගම්‍යතා අවධීන්හිදී රිදී සීමාව ඉක්මවා යාමේ දිගු ඉතිහාසයක් ඇති අතර, බොහෝ විට තියුණු නමුත් තාවකාලික පසුබෑම් ඇති වේ. කෙසේ වෙතත්, සැබෑ ඵලදාව පීඩනයට ලක්ව ඇති විට සහ සැපයුම් හිඟය පවතින විට එම පසුබෑම් අනිවාර්යයෙන්ම ප්‍රවණතා ක්ෂය වීමක් සංඥා නොකරයි.

ආයතනික අනාවැකි වඩ වඩාත් ස්ථිර වෙමින් පවතී. Citigroup මෑතකදී ප්‍රක්ෂේපණය කළේ පහත වැටෙන සැබෑ ඵලදාව, ශක්තිමත් ආයෝජන ඉල්ලුම සහ පවතින සැපයුම් බාධාවන් උපුටා දක්වමින්, ඩොලර් 5,000 ආසන්න රන් ඉලක්කයක් සමඟ ඉදිරි මාස තුන ඇතුළත රිදී අවුන්සයක් ඩොලර් 100 දක්වා ළඟා විය හැකි බවයි. රිදී දැන් එම මට්ටමෙන් 10% ක් ඇතුළත වෙළඳාම් වන විට, එවැනි ඉලක්ක තවදුරටත් වියුක්ත නොවන අතර ගම්‍යතා සහ ප්‍රවණතා අනුගමනය කරන ප්‍රාග්ධනය සක්‍රීයව ඇද ගනී.

නැරඹිය යුතු ප්‍රධාන සංඥා වන්නේ උද්ධමන ප්‍රවණතා, මහ බැංකු සන්නිවේදනය සහ ශ්‍රම වෙළඳපල දත්ත ය. මූලික උද්ධමනයේ යම් තිරසාර නැවත වේගවත් වීමක් අනුපාත කප්පාදුව ප්‍රමාද කළ හැකි අතර ඒකාබද්ධ කිරීමක් (consolidation) අවුලුවාලිය හැකිය. අනෙක් අතට, උද්ධමනය අඩු වීම නොවෙනස්ව පවතින බව තහවුරු කිරීම තවදුරටත් ඉහළ යාම සඳහා වන කරුණු ශක්තිමත් කරනු ඇත. වර්ධනය, ප්‍රතිපත්ති සහ භූ දේශපාලනය වටා ඇති අවිනිශ්චිතතාවය ඉහළ මට්ටමක පවතින තාක් කල්, ආරක්ෂිත වත්කමක් සහ කාර්මික ආදානයක් ලෙස රිදී සතු කාර්යභාරය දිගුකාලීන ප්‍රවණතාව ස්ථිරව ක්‍රියාත්මක කරයි.

ප්‍රධාන කරුණ

රිදී ඩොලර් 90 ට වඩා ඉහළ යාම සන්ධිස්ථානයකට වඩා වැඩි යමක් වේ. එය මෘදු උද්ධමනය, ඉහළ යන අනුපාත කප්පාදු අපේක්ෂාවන්, පවතින සැපයුම් හිඟය සහ සැබෑ වත්කම් සඳහා අලුත් වූ ඉල්ලුමේ අභිසාරීතාවයක් පිළිබිඹු කරයි. අස්ථාවරත්වය නොවැළැක්විය හැකි වුවද, රැලිය පිටුපස ඇති බලවේග ස්ථිරව පවතී. ඊළඟ අදියර සිරස්තල මත අඩුවෙන් රඳා පවතින අතර සාර්ව ආර්ථික තත්වයන් මුදල් සහ බැඳුම්කර කෙරෙහි විශ්වාසය ඛාදනය කරන්නේද යන්න මත වැඩි වශයෙන් රඳා පවතී.

රිදී තාක්ෂණික දැක්ම

රිදී ඩොලර් 90.93 ආසන්නයේ පවතින පෙර ඉහළ යාම පරීක්ෂා කරමින් සිටින අතර, වෙළඳපල සර්වකාලීන ඉහළ මට්ටමකට ආසන්නව මිල සොයා ගැනීමේ මාදිලියක (price discovery mode) තබයි. මෙම අවස්ථාවෙහිදී, චලනය ප්‍රතිවර්තනයකට (retracement) වඩා දිගුවක් මගින් මෙහෙයවනු ලබන අතර, Fibonacci මට්ටම්වල ප්‍රයෝජනය සීමා කරයි.

 ඩොලර් 77.53 හි 78.6% ප්‍රතිවර්තනය පළමු අර්ථවත් ව්‍යුහාත්මක ආධාරකය නියෝජනය කරයි; කෙසේ වෙතත්, වත්මන් මිල ගණන් වලට වඩා ආසන්න වශයෙන් 14.5% ක් පහළින්, එය ආසන්න කාලීන ස්ථානගත කිරීම් මෙහෙයවීමට තරම් දුරස්ථව පවතී.

ගම්‍යතා සංඥා ප්‍රමාද වූ ප්‍රවණතා තත්වයන් පෙන්වා දෙයි. බහුවිධ කාල රාමු හරහා RSI කියවීම් ස්ථිරවම අධික ලෙස මිල දී ගෙන ඇති (overbought) අතර, කෙටි කාලීන ගම්‍යතාව පුළුල් ප්‍රවණතාවයට වඩා දිගු වී ඇත. මිල ඉහළ යන විට මධ්‍යස්ථ පහත වැටීමේ අපසරනයක් (bearish divergence) මතුවෙමින් පවතින අතර ගම්‍යතාව පෙරළීමට පටන් ගනී - මෙය තියුණු ඒකාබද්ධ කිරීමකට හෝ ප්‍රතිවර්තනයකට පෙර භාණ්ඩවල පොදු අනතුරු ඇඟවීමේ සලකුණකි.

ADX ශක්තිමත් ඉහළ යාමක් තහවුරු කිරීමත් සමඟ ප්‍රවණතා ශක්තිය නොවෙනස්ව පවතී, නමුත් නව ඉහළ මට්ටම්වල ඇති අන්ත පරිමාව තිරසාර ඉදිරි ගමනකට වඩා හදිසි පිපිරීමක් (blow-off move) ඇතිවීමේ අවදානම මතු කරයි.

ඉහළට අඛණ්ඩව ගමන් කිරීම සඳහා ගම්‍යතාව ස්ථිරව තබා ගනිමින් මෑත ඉහළ මට්ටමට වඩා ඉහළින් තිරසාරව වැසීම අවශ්‍ය වේ. ලාභ රඳවා ගැනීමට අපොහොසත් වීම, පරිමාව අඩුවීම හෝ බිඳවැටීමේ කලාපයට පහළින් නැවත වැසීම වෙහෙසට පත්වීම තහවුරු කරන අතර අවධානය ඒකාබද්ධ කිරීම හෝ ප්‍රතිවර්තනය දෙසට මාරු කරනු ඇත.

Google විසින් තම Gemini මාදිලි Apple හි Siri වෙත ඇතුළත් කිරීමට ගත් තීරණය තීරණාත්මක AI අවස්ථාවක් වන්නේ එය සටන් බිම නවෝත්පාදන සංදර්ශනවල සිට සැබෑ ලෝකයේ ව්‍යාප්තිය දක්වා වෙනස් කරන බැවිනි. තනි Chatbots හරහා අවධානය දිනා ගැනීමට තරඟ කරනවා වෙනුවට, Alphabet විසින් බිලියන දෙකකට අධික සක්‍රීය උපාංග ඇති Apple පරිසර පද්ධතිය තුළ ස්ථානයක් ලබා ගෙන ඇති අතර, පාරිභෝගික හැසිරීම් සැබවින්ම සිදුවන තැනට තම AI තාක්ෂණය යොමු කර ඇත.

වෙළඳපොළවල් සන්සුන්ව ප්‍රතිචාර දැක්වූ අතර, Alphabet කොටස් 1% කින් පමණ ඉහළ ගිය අතර Apple කොටස් වෙළඳපොළ වේලාවෙන් පසු 0.3% කින් ඉහළ ගියේය. එහෙත් එහි වැදගත්කම මූලික මිල වෙනස්වීමට වඩා ගැඹුරට දිව යයි. මෙම ගිවිසුම කෘත්‍රිම බුද්ධියේ (AI) නව අදියරක් සනිටුහන් කරයි, එහිදී වඩාත්ම ආකර්ෂණීය මාදිලිය මුලින්ම නිකුත් කරන්නේ කවුරුන්ද යන්නට වඩා පරිමාණය, ඒකාබද්ධතාවය සහ විශ්වාසය මුල් තැන ගනී.

Google හි Gemini තල්ලුව පිටුපස ඇත්තේ කුමක්ද?

මූලික වශයෙන්, මෙම ගනුදෙනුව Google හි දිගුකාලීන උපාය මාර්ගය පිළිබිඹු කරයි: එනම් සංදර්ශන හරහා නොව යටිතල පහසුකම් හරහා ජයග්‍රහණය කිරීමයි. ප්‍රතිවාදීන් සිරස්තලවල ආධිපත්‍යය දැරීමට තරඟ කරන අතරතුර, Alphabet විසින් Cloud සේවාවන්, ව්‍යවසාය මෙවලම් සහ දැන් ලොව වඩාත්ම බලගතු පාරිභෝගික දෘඩාංග වේදිකාව හරහා Gemini ඇතුළත් කිරීම කෙරෙහි අවධානය යොමු කර ඇත. Siri හි නවීකරණය Google වෙත කිසිදු වෙළඳ දැන්වීම් ව්‍යාපාරයකට මිලදී ගත නොහැකි AI බෙදා හැරීමේ නාලිකාවක් ලබා දෙයි.

කෘත්‍රිම බුද්ධියේ ආර්ථික විද්‍යාව ද මෙම කාල වකවානුව පැහැදිලි කරයි. Frontier මාදිලි පුහුණු කිරීම සහ යෙදවීම සඳහා විශාල පරිගණක සම්පත් සහ විශේෂිත චිප්ස් අවශ්‍ය වන අතර, Google දැනටමත් කාර්මික මට්ටමින් ක්‍රියාත්මක වන ක්ෂේත්‍ර මේවාය. චිප් නිෂ්පාදකයින් පාරිභෝගික ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණවලට වඩා AI දත්ත මධ්‍යස්ථානවලට ප්‍රමුඛත්වය ලබා දෙන බැවින්, විශ්වාසදායක AI යටිතල පහසුකම් පාලනය කිරීම පිරිවැය බරකට වඩා තරඟකාරී වාසියක් බවට පත්වේ.

තීරණාත්මක ලෙස, Apple හි අනුමත කිරීම Gemini හි පරිණතභාවය තහවුරු කරයි. Gemini විසින් මීළඟ පරම්පරාවේ Apple Foundation Models බලගන්වන බවත්, Apple Intelligence දිගටම උපාංගය තුළ (on-device) සහ එහි Private Cloud Compute රාමුව හරහා ක්‍රියාත්මක වන බවත්, දැඩි රහස්‍යතා ප්‍රමිතීන් ආරක්ෂා කරන බවත් Apple තහවුරු කළේය. හැකියාව සහ පාලනය අතර එම සමතුලිතතාවය AI හවුල්කාරිත්වයන්හිදී වඩ වඩාත් තීරණාත්මක වේ.

එය වැදගත් වන්නේ ඇයි?

Alphabet සඳහා, මෙම ගිවිසුම AI තරඟයේ එහි කාර්යභාරය නැවත සකස් කරයි. මෙය තවදුරටත් Google හට තරඟකාරී මාදිලි ගොඩනැගිය හැකිද යන්න ගැන නොවේ; එය තමන්ට අයිති නැති වේදිකා හරහා නිහඬව පෙරනිමි AI ස්ථරය බවට පත්විය හැකිද යන්නයි. Equisights Research හි ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී Parth Talsania මෙම පියවර විස්තර කළේ "OpenAI වඩාත් සහායක භූමිකාවකට මාරු කරන" එකක් ලෙසයි, එය හුදු මාදිලි සන්නාමකරණයට වඩා බෙදා හැරීම වැදගත් විය හැකි ආකාරය අවධාරණය කරයි.

ආයෝජකයින් මේ ගැන සැලකිලිමත් වන්නේ බෙදා හැරීම මගින් අත්හදා බැලීම් ආදායම බවට පරිවර්තනය කරන බැවිනි. එදිනෙදා කාර්යයන්ට ඇතුළත් කරන ලද AI, Cloud පරිගණක, ව්‍යවසාය සේවා සහ දිගුකාලීන මුදල් ඉපැයීමේ අවස්ථා සඳහා ස්ථාවර ඉල්ලුමක් ඇති කරයි. Alphabet දැන් Apple හි වාරික (premium) පරිශීලක පදනම වෙත ළඟා වන අතර, එය ඓතිහාසිකව Google හි ගැඹුරුතම පරිසර පද්ධතියෙන් පිටත සිටි කොටසකි.

මෙම ගනුදෙනුව Apple AI අතින් "පසුපසින්" සිටින බවටත් Google එය මුදල් බවට පත් කිරීමට අරගල කරන බවටත් පවතින වෙළඳපොළ මතයට අභියෝග කරයි. යථාර්ථයේ දී, සමාගම් දෙකම තම ශක්තීන් මත රඳා පවතින අතර, එක් එක් අය සඳහා ක්‍රියාත්මක කිරීමේ අවදානම අඩු කරන හවුල්කාරිත්වයක් නිර්මාණය කරයි.

AI සහ ස්මාර්ට්ෆෝන් වෙළඳපොළ කෙරෙහි බලපෑම

ක්ෂණික බලපෑම් ස්මාර්ට්ෆෝන් තුළ දැනෙනු ඇත, එහිදී AI මීළඟ උත්ශ්‍රේණි කිරීම (upgrade) සඳහා උත්ප්‍රේරකයක් බවට පත්වෙමින් තිබේ. 2025 දී ගෝලීය ජංගම දුරකථන නැව්ගත කිරීම් 2% කින් ඉහළ ගිය අතර, Apple 20% ක වෙළඳපොළ කොටසක් සමඟ වෙළඳපොළේ පෙරමුණ ගෙන සිටී. දෘඩාංග වැඩිදියුණු කිරීම් පමණක් තවදුරටත් ප්‍රමාණවත් නොවන අවස්ථාවක, වඩාත් බුද්ධිමත්, Gemini මගින් බල ගැන්වෙන Siri, උත්ශ්‍රේණි කිරීම් සඳහා Apple හට වඩාත් පැහැදිලි සාධාරණීකරණයක් ලබා දෙයි.

Google සඳහා, මෙහි ඇඟවුම් ජංගම දුරකථනවලින් ඔබ්බට විහිදේ. Gemini හරහා යොමු වන සෑම AI පාදක අන්තර්ක්‍රියාවක්ම Google හි Cloud යටිතල පහසුකම් සඳහා ඉල්ලුම වැඩි කරන අතර, පාරිභෝගික භාවිතය සහ ව්‍යවසාය ආදායම අතර ප්‍රතිපෝෂණ පුඩුවක් (feedback loop) ශක්තිමත් කරයි. චිප්ස් සහ දත්ත මධ්‍යස්ථාන ධාරිතාව සඳහා AI කාර්ය භාරයන් තරඟකාරිත්වය තීව්‍ර කරන විට එම ගතිකත්වය විශේෂයෙන් වටිනා වේ.

බලපෑමේ සාන්ද්‍රණය නොදැනී ගොස් නැත. Tesla ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී Elon Musk නිවේදනයෙන් පසුව "Google සඳහා අසාධාරණ බලයක් ඒකරාශී වීමක්" ගැන ප්‍රසිද්ධියේ අනතුරු ඇඟවීය. නියාමකයින් ක්‍රියා කළත් නැතත්, මෙම ප්‍රකාශය මගින් Alphabet විසින් AI අගය දාමය (value chain) තුළ කෙතරම් තීරණාත්මක ලෙස ස්ථානගත වී ඇත්ද යන්න ඉස්මතු කරයි.

විශේෂඥ දැක්ම

විශ්ලේෂකයින් මෙම හවුල්කාරිත්වය කෙටි කාලීන වෙළඳාමකට වඩා ව්‍යුහාත්මක ජයග්‍රහණයක් ලෙස පුළුල් ලෙස දකී. Wedbush හි Daniel Ives, Apple පිළිබඳ ඔහුගේ ධනාත්මක දැක්ම නැවත අවධාරණය කළ අතර, 2026 සහ ඉන් ඔබ්බට තිරසාර AI සහ Cloud ඉල්ලුමෙන් Google ප්‍රතිලාභ ලබන බව සඳහන් කළේය.

ඉපැයීම් අපේක්ෂාවන් එම මතයට සහාය දක්වයි. AI මූලික කරගත් Cloud වර්ධනය සහ වැඩිදියුණු වන මුදල් ඉපැයීම් මගින් මෙහෙයවනු ලබන Alphabet හි සම්මුති අනාවැකි පසුගිය වසර පුරා ක්‍රමයෙන් ඉහළ ගොස් ඇත. ඉතිරිව ඇති අවිනිශ්චිතතාවය පවතින්නේ ක්‍රියාත්මක කිරීම (execution) තුළය, විශේෂයෙන් කාර්ය සාධන අනුකූලතාව, නියාමන පරීක්ෂාව සහ නියමිත වේලාවට වැඩිදියුණු කළ Siri ලබා දීමට Apple සතු හැකියාව සම්බන්ධයෙනි.

ආයෝජකයින් එළිදැක්වීම පිළිබඳ පැහැදිලි බවක් සඳහා Apple හි ඉදිරි ඉපැයීම් ඇමතුම (earnings call) කෙරෙහි අවධානය යොමු කරනු ඇති අතර, Alphabet නිරීක්ෂකයින් Gemini මගින් මෙහෙයවනු ලබන කාර්ය භාරයන් වේගවත් Cloud ආදායමක් බවට පරිවර්තනය වේද යන්න සොයා බලනු ඇත.

ප්‍රධාන කරුණ

Google හි Gemini–Apple හවුල්කාරිත්වය AI ප්‍රබෝධයේ සිට AI යටිතල පහසුකම් ආධිපත්‍යය දක්වා මාරුවීමක් සනිටුහන් කරයි. තම මාදිලි Siri වෙත ඇතුළත් කිරීමෙන්, Alphabet විසින් බෙදා හැරීම, දත්ත ප්‍රවාහය සහ දිගුකාලීන මුදල් ඉපැයීමේ විභවය සුරක්ෂිත කරයි. වෙළඳපොළ ප්‍රතිචාරය නිහඬ වුවද, උපායමාර්ගික ඇඟවුම් එසේ නොවේ. මීළඟ පරීක්ෂණය වනුයේ ක්‍රියාත්මක කිරීම, නියාමනය සහ මෙම ඒකාබද්ධතාවය පරිශීලකයින්ට ස්පර්ශ කළ හැකි වටිනාකමක් ලබා දෙන්නේද යන්නයි.

Alphabet තාක්ෂණික දැක්ම

Alphabet තීරණාත්මක ලෙස මිල සොයා ගැනීම (price discovery) වෙත තල්ලු වී ඇති අතර, පෙර ප්‍රතිරෝධය බිඳ දමමින් සහ ශක්තිමත් ඉහළ යාමේ ගම්‍යතාවයක් සමඟ එහි ඉහළ යන ප්‍රවණතාව (bullish trend) දීර්ඝ කර ඇත. මෙම පියවර තිරසාර ඉල්ලුම පිළිබිඹු කරයි, නමුත් ගම්‍යතා දර්ශක යෝජනා කරන්නේ තත්වයන් ඇදෙන සුළු වෙමින් පවතින බවයි: RSI අධික ලෙස මිලදී ගත් (overbought) කලාපයට තියුනු ලෙස ඉහළ යමින් පවතී.

ව්‍යුහාත්මකව, මිල $300 කලාපයට ඉහළින් පවතින තාක් කල් ප්‍රවණතාව ස්ථිරවම නිර්මාණාත්මකව පවතී, එය මීට පෙර ලාභ සීමා කිරීමෙන් පසු ප්‍රධාන ආධාරක (support) ප්‍රදේශයක් බවට පත්ව ඇත. $280 ට අඩු ගැඹුරු පසුබෑමක් අවධානයට ලක් විය හැකි අතර, වත්මන් මට්ටම්වලට ඉහළින් තිරසාර පිළිගැනීමක් ඉහළ යාමේ නැඹුරුව පවත්වා ගනු ඇත, වෙළඳපොළ එහි ලාභ දිරවා ගන්නා විට කෙටි කාලීන විරාමයන් මතු වුවද. 

මෙම චලනයන් නිරීක්ෂණය කරන වෙළඳුන්ට Deriv MT5 මත තත්‍ය කාලීනව Alphabet සහ Apple මිල ක්‍රියාකාරකම් විශ්ලේෂණය කළ හැකිය, එහිදී උසස් දර්ශක, බහු-කාලරාමු ප්‍රස්ථාර සහ එක්සත් ජනපද තාක්ෂණික කොටස් එකම වේදිකාවක ලබා ගත හැකිය.

Jerome Powell වසර ගණනාවක් තිස්සේ වෘත්තීය රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයෙකුගේ මනින ලද, ප්‍රවේශම් සහගත ස්වරයෙන් කතා කර ඇත. ලොව බලවත්ම මහ බැංකුවේ භාරකරු ලෙස, ඔහුගේ වචන සාමාන්‍යයෙන් සැලසුම් කර ඇත්තේ වෙළඳපල සන්සුන් කිරීමට මිස ඒවා අවුලුවාලීමට නොවේ. නමුත් ජනවාරි 11 ඉරිදා, එම වෙස් මුහුණ ගැලවී ගියේය. මූල්‍ය ලෝකය හරහා කම්පන තරංග යැවූ වීඩියෝ ප්‍රකාශයක් මගින්, Powell විසින් Trump පාලනාධිකාරියට "pretextual" නීතිමය යුද්ධයක් ගැන චෝදනා කළේය.

Bloomberg ට අනුව, මෙය හුදෙක් ඩොලර් බිලියන 2.5 ක කාර්යාල අලුත්වැඩියාවක් ගැන පමණක් නොවේ; මෙය ස්වාධීන වීමට දිවුරුම් දුන් මිනිසෙකුගෙන් ජනාධිපතිවරයෙකු පක්ෂපාතීත්වය ඉල්ලා සිටීමකි. අද, පුරාවෘත්තීය "Fed Put"—මහ බැංකුව සැමවිටම තත්ත්වය බේරා ගැනීමට මැදිහත් වනු ඇතැයි යන වෙළඳපොලේ දිගුකාලීන විශ්වාසය—වෙනුවට "Fed Probe" ආදේශ වී ඇත.

හේතුව: ඩොලර් බිලියන 2.5 ක අලුත්වැඩියාව

මතුපිටින් පෙනෙන පරිදි මෙම ඓතිහාසික ගැටුමට හේතුව දේපල වෙළඳාම් පිළිබඳ ආරවුලකි. Department of Justice (DOJ) විසින් සිකුරාදා Federal Reserve වෙත එහි Washington D.C. මූලස්ථානය නවීකරණය කිරීමේ දශකයක් පැරණි ව්‍යාපෘතියක් සම්බන්ධයෙන් මහා ජූරි සිතාසි නිකුත් කළේය.

කෙසේ වෙතත්, Powell මෙම "අධීක්ෂණ" කතාව පිළිගන්නේ නැත. සෘජු වීඩියෝ ඇමතුමකදී, ඔහු මෙම විමර්ශනය පොලී අනුපාත සම්බන්ධයෙන් තමාට බලපෑම් කිරීමට ඉලක්ක කරගත් "pretext" (හේතුවක්) ලෙස විස්තර කළේය. Reuters ට අනුව, Powell තර්ක කළේ අපරාධ චෝදනා එල්ල කිරීමේ තර්ජනය, "ජනාධිපතිවරයාගේ මනාපයන් අනුගමනය කරනවාට වඩා මහජනතාවට සේවය කරන්නේ කුමක්ද යන්න පිළිබඳ අපගේ හොඳම තක්සේරුව මත පදනම්ව Federal Reserve පොලී අනුපාත නියම කිරීමේ" සෘජු ප්‍රතිවිපාකයක් බවයි.

Trump ගේ ජනප්‍රියවාදී තල්ලුව: ගින්නට පිදුරු දැමීම

කාල වකවානුව අහම්බයක් නොවේ. මැතිවරණ වර්ෂයකදී වෙළඳපල උත්තේජනය කිරීමේ උත්සාහයක් ලෙස පසුගිය සතියේ අග භාගයේදී ජනාධිපති Trump සිය ජනප්‍රියවාදී ආර්ථික පණිවිඩ නාටකාකාර ලෙස ඉහළ නැංවීය - එය පරස්පර විරෝධී ලෙස, දැන් දිග හැරෙන විකුණුම් රැල්ල (sell-off) අවුලුවාලීමට උපකාරී වී තිබිය හැක.

යෝජනා කරන ලද හෝ නියෝග කරන ලද යෝජනා අතර:

• ණය ගැනීමේ පිරිවැය අඩු කිරීම සඳහා mortgage-backed securities මිලදී ගැනීමට “ඔහුගේ නියෝජිතයින්ට” උපදෙස් දීම
  
  
• ආයතනික ආයෝජකයින්ට තනි පවුලේ නිවාස මිලදී ගැනීම තහනම් කිරීම
  
  
• ක්‍රෙඩිට් කාඩ් පොලී අනුපාත මත වසරක 10% ක සීමාවක් පැනවීම - බලාත්මක කිරීමේ විස්තර නොමැතිව
  
  

අරමුදල් කළමනාකරුවන් සඳහා, මෙය උත්තේජනයක් නොවීය. එය ප්‍රතිපත්තිමය ක්ෂණික නිර්මාණයකි. තවද Fed වෙත එල්ල වූ නව ප්‍රහාර සමඟ ඒකාබද්ධ වූ විට, එය රතු එළියක් දැල්වීය: මූල්‍ය පද්ධතියේ ක්‍රියාකාරිත්වයට දේශපාලන මැදිහත්වීම.

එක් උපායමාර්ගිකයෙකු පෞද්ගලිකව පැවසූ පරිදි: Trump ට දැන් ඉහළ කොටස් මිල ගණන් අවශ්‍ය වේ, නමුත් Fed ස්වාධීනත්වයට පහර දීම යනු ඒවාට සහාය දෙන ප්‍රාග්ධනය බිය ගන්වා පලවා හැරීමේ වේගවත්ම ක්‍රමයකි.

වෙළඳපල අර්බුදය: රත්රන් ඉහළ යයි, ඩොලරය පහත වැටේ

මූල්‍ය වෙළඳපල ක්ෂණික හා දැඩි භීතියකින් ප්‍රතිචාර දැක්වීය. "ආයතනික අවදානම් වාරිකය" (institutional risk premium)—දේශපාලන අස්ථාවරත්වය සඳහා ආයෝජකයින් ගෙවන පිරිවැය—හදිසියේම ප්‍රධාන තැනක් ගෙන ඇත.

• රත්රන් වල ඓතිහාසික ධාවනය: The Straits Times ට අනුව, ආයෝජකයින් අවසාන ආරක්ෂිත තෝතැන්න වෙත පලා යාමත් සමඟ spot gold මිල අවුන්සයකට ඩොලර් 4,563.61 ක පෙර නොවූ විරූ වාර්තාවක් තැබීය.
• Greenback ප්‍රහාරයට ලක්වෙයි: Reuters ට අනුව, ලෝකයේ සංචිත මුදල් ඒකකයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ විශ්වාසය දෙදරා යාමත් සමඟ US dollar index 0.3% කින් 98.899 දක්වා පහත වැටුණි.
• Futures රතු පැහැයෙන්: තාක්ෂණික අංශය වඩාත් අස්ථාවර පොලී අනුපාත පරිසරයකට මුහුණ දීමට සූදානම් වීමත් සමඟ මුල් ගනුදෙනු වලදී Nasdaq-100 0.6% කින් පහත වැටීමත් සමඟ US stock futures කඩා වැටුණි.

රත්රන් ඉහළ යන්නේ ඇයි

විශ්ලේෂකයින්ට අනුව, රත්රන් වල ඉහළ යාම තවදුරටත් තාක්ෂණික කරුණු ගැන නොවේ. එය විශ්වාසය ගැන ය.

රත්රන් overbought සංඥා පෙන්වුවද, ඉල්ලුම දිගටම ගොඩනැගෙයි. ඇයි? මක්නිසාද යත් සාර්ව ආර්ථික (macro) අවදානම් ලැයිස්තුව දිගටම වර්ධනය වන බැවිනි:

• මූල්‍ය ප්‍රතිපත්තියට දේශපාලන මැදිහත්වීම
  
  
• ඉරානයේ විභව එක්සත් ජනපද ක්‍රියාමාර්ග පිළිබඳ වාර්තා සහ එක්සත් රාජධානිය සහ ජර්මනිය විසින් ආක්ටික් කලාපයේ ස්ථානගත වීම් උත්සන්න කිරීම ඇතුළුව ඉහළ යන භූ දේශපාලනික ආතතීන්
  
  
• ප්‍රධාන US CPI දත්ත වලට පෙර පොලී අනුපාත කප්පාදුව පිළිබඳ අවිනිශ්චිතතාවය
  
  

විශ්ලේෂකයින් සඳහන් කරන පරිදි, නීති රීති නම්‍යශීලී යැයි හැඟෙන විට සහ ආයතන අවදානමට ලක්විය හැකි යැයි හැඟෙන විට රත්රන් වර්ධනය වේ. මේ මොහොතේ, එම කරුණු දෙකම සම්පූර්ණ වී ඇත.

රිදී: එම වාසිදායක තත්ත්වයන්ම, නමුත් වඩාත් තියුණු දාර සහිතව

මේ අතර, රිදී ද එම macro රැල්ලේම ගමන් කරයි - නමුත් අමතර අස්ථාවරත්වයක් සමඟින්.

එහි ද්විත්ව අනන්‍යතාවය වැදගත් වේ. ආරක්ෂිත තෝතැන්නක් ලෙස ගලා ඒම් රත්රන් සමඟ රිදී වලටද සහාය වේ, නමුත් වර්ධන කතාන්දර නැවත මතු වන විට කාර්මික ඉල්ලුම ඊට ඉන්ධන සපයයි. එම සංයෝජනය රිදී බලවත් කරයි - සහ භයානක කරයි.

රිදී රැලි බොහෝ විට වේගවත් මුදල් (fast money) ආකර්ෂණය කර ගන්නා බවට විශ්ලේෂකයින් අනතුරු අඟවයි. හැඟීම් වෙනස් වන විට, ඉවත්වීම් ද එතරම්ම ප්‍රචණ්ඩ විය හැකිය. ආයෝජකයින් සඳහා, රිදී ආකර්ෂණීයව පවතී, නමුත් රත්රන් වලට වඩා කාල නිර්ණය (timing) මෙහිදී වඩා වැදගත් වේ.

පරදුවට තැබී ඇත්තේ: ස්වාධීනත්වය එරෙහිව පක්ෂපාතීත්වය

මෙය හුදෙක් නීතිමය සටනක් නොවේ; එය සෙමින් සිදුවන ව්‍යවස්ථාමය අර්බුදයකි. The Straits Times හි Maybank උපායමාර්ගික Fiona Lim සඳහන් කළ පරිදි, පාලනාධිකාරියේ බලපෑම්වලින් ඇඟවෙන්නේ මැයි මාසයේදී Powell ගේ ධුර කාලය අවසන් වූ විට "පක්ෂපාතී" අයෙකු පත් කිරීමට ඇති ආශාවයි.

"පැත්තක සිට කරන දෝෂාරෝපණ Powell ට ඇති වී තිබෙන අතර ඔහු පැහැදිලිවම ප්‍රහාරයට යොමු වී ඇත," National Australia Bank හි FX උපායමාර්ග ප්‍රධානී Ray Attrill, Reuters වෙත පැවසීය. සටන මහජන දෘෂ්ටි කෝණයට ගෙන ඒමෙන්, Powell ඔට්ටු අල්ලන්නේ දේශපාලනකරණය වූ Fed එකක් ගැන වෙළඳපොලේ ඇති බිය ඕනෑම නීතිමය ආරක්ෂාවකට වඩා ප්‍රබල පලිහක් වනු ඇති බවයි.

ප්‍රධාන කරුණ

විශ්ලේෂකයින්ට අනුව, ආයෝජකයින් සඳහා ක්‍රමවේදය වෙනස් වී ඇත. Fed තවදුරටත් උද්ධමනයට එරෙහිව සටන් කිරීම පමණක් නොකරයි; එය ස්වාධීන ආයතනයක් ලෙස එහි පැවැත්ම සඳහා සටන් කරයි. Saxo Markets විශ්ලේෂකයින් පෙන්වා දුන් පරිදි, Fed සහ ධවල මන්දිරය (White House) අතර "විවෘත යුද්ධය" දශක ගණනාවකින් දක්නට නොලැබුණු මට්ටමේ අස්ථාවරත්වයක් හඳුන්වා දී ඇත. 

මෙය උසාවියකින් හෝ අධ්‍යක්ෂ මණ්ඩල කාමරයකින් අවසන් වුවද, එක් දෙයක් පැහැදිලිය: විශ්ලේෂකයින්ට අනුව "මනින ලද" (measured) Fed යුගය අවසන් වී ඇත. "අභියෝගාත්මක" (defiant) Fed යුගය ආරම්භ වී ඇත.

රත්රන් තාක්ෂණික දැක්ම

රත්රන් එහි ඉහළ යාමේ ප්‍රවණතාව දීර්ඝ කරමින්, ඉහළ Bollinger Band අසල නව ඉහළ අගයන් වෙත තල්ලු වෙමින් සහ යටින් පවතින ප්‍රවණතාවයේ ශක්තිය තහවුරු කරයි. Relative strength index සුමටව overbought කලාපය දෙසට ඉහළ යාමත් සමඟ, වෙහෙසට පත් චලනයකට වඩා ප්‍රබල ගැනුම් පීඩනයක් සංඥා කරමින්, මෙම රැළිය (rally) ගම්‍යතා දර්ශක මගින් හොඳින් සහාය දක්වයි. 

ලාභ ලැබීමේ වේගය අනුව කෙටි කාලීන ලාභ ලබා ගැනීමේ අවදානම වැඩි වන බව යෝජනා කළද, පුළුල් ව්‍යුහය ස්ථිරවම නිර්මාණාත්මකව පවතී. මිල ඩොලර් 4,035 ආධාරක කලාපයට ඉහළින් - සහ වඩා වැදගත් ලෙස ඩොලර් 3,935 ට ඉහළින් - පවතින තාක් කල්, ඕනෑම පසුබෑමක් ප්‍රවණතාව බිඳ දමනවාට වඩා නිවැරදි කිරීමක් (corrective) විය හැකිය. 

වත්මන් මට්ටම්වලට ඉහළින් පවතින අඛණ්ඩ ශක්තිය ඉහළ යාමේ නැඹුරුව නොවෙනස්ව තබා ගත හැකි අතර, ඒකාබද්ධ වීම (consolidation) පුළුල් ඉහළ යාමේ කතාන්දරයට හානි නොකර ගම්‍යතාව (momentum) නැවත සැකසීමට ඉඩ සලසයි. මිල ක්‍රියාකාරිත්වය පුදුමයට පත් කිරීමේ සහ අනපේක්ෂිත දේ කිරීමේ අවදානම සැමවිටම පවතී, වෙළඳුන් ප්‍රවේශම් විය යුතුය. ඔබට Deriv MT5 ගිණුමක් සමඟ මෙම මට්ටම් නිරීක්ෂණය කළ හැක. 

Defence stocks snapped back into the spotlight after President Donald Trump signalled a dramatic shift in US military spending. In a social media post that caught markets off guard, Trump floated a $1.5 trillion defence budget for 2027, a sharp jump from the roughly $901 billion set for 2026. The proposal triggered a rapid after-hours rebound in major US defence names, reversing earlier losses.

Lockheed Martin surged 7%, while Northrop Grumman climbed 4%, underscoring how tightly defence valuations remain tied to political direction. With markets already uneasy about stretched tech valuations, Trump’s comments have reignited interest in defence as both a policy-driven and geopolitical trade.

What’s driving defence stocks?

The immediate catalyst was Trump’s promise to build what he described as a “Dream Military”, backed by a significantly larger defence budget. The scale of the proposed increase matters. A move towards $1.5 trillion would represent one of the largest step-ups in US military spending outside wartime, reshaping long-term revenue expectations for defence contractors.

Earlier in the session, defence shares had sold off after Trump criticised contractors for prioritising dividends and share buybacks over investment in production capacity. That rhetoric briefly raised fears of tighter oversight and limits on capital returns. The swift reversal later in the day showed that investors remain far more sensitive to spending signals than to governance concerns, particularly when multi-year contracts are at stake.

Beyond Washington, defence demand remains structurally supported. Europe continues to rearm, NATO spending targets are rising, and conflicts in Ukraine and the Middle East have reinforced the political urgency of military readiness. These forces have made defence stocks increasingly resilient to broader market volatility.

Why it matters

Defence stocks occupy a unique position in equity markets. Unlike most cyclical sectors, their revenues are directly linked to government budgets rather than consumer demand or credit conditions. When spending expectations rise, earnings visibility improves almost instantly, even if actual contracts take years to materialise.

Analysts argue this is why defence stocks now trade more like political assets than industrial ones. “Markets are pricing defence on policy momentum, not balance sheets,” a US defence strategist told Reuters. “Once spending direction is clear, the sector reprices very quickly”.

For investors, that dynamic increases both opportunity and risk. Sudden changes in rhetoric can trigger sharp moves in either direction, making timing and positioning more important than traditional valuation models.

Impact on markets and sector rotation

The renewed interest in defence comes as signs of fatigue emerge in the semiconductor and AI-led rally that dominated early 2026. Chipmakers drove gains at the start of the year, but concerns over valuation and profit sustainability have prompted a gradual rotation. Defence stocks are now absorbing some of that capital, supported by clearer fiscal tailwinds.

Performance data reflects the shift. Lockheed Martin is up nearly 8% year to date, while Halliburton has gained 12%, benefiting from both defence and energy-linked demand. 

In Europe, defence heavyweights such as BAE Systems and Rheinmetall have posted strong gains, driven by persistent geopolitical headlines.

Options markets suggest investors expect larger swings ahead. Implied volatility across defence names has risen, echoing patterns seen in early 2022 when geopolitical escalation sent European defence stocks sharply higher. Rheinmetall’s 30% surge in a single week following the Ukraine invasion remains a clear historical parallel for how quickly the sector can reprice.

Expert outlook

Looking ahead, defence stocks face a familiar mix of optimism and uncertainty. Trump’s proposal still requires political backing, and budget negotiations could dilute the headline figure. However, even a partial increase would mark a meaningful shift in spending priorities relative to recent years.

Strategists expect defence to remain a headline-driven trade in the near term. Some favour options-based strategies to manage rising volatility, while others see value in pairing defence exposure against shorts in overextended tech sectors. The common thread is caution around chasing rallies without policy confirmation.

Key signals to watch include Congressional responses, NATO spending updates, and any clarity on how tariff revenues might be used to fund defence expansion. Until those questions are answered, defence stocks are likely to remain sensitive to every policy headline.

Key takeaway

Defence stocks are back in focus as Trump’s budget proposal reshapes market expectations around military spending. The rapid rebound highlights how tightly the sector is tied to political direction rather than short-term earnings. With signs of rotation away from AI, defence could remain a dominant theme in 2026. Investors should monitor budget negotiations and geopolitical developments for confirmation.

Lockheed Martin technical outlook

Lockheed Martin has surged sharply from the $480 support zone, briefly testing the $540 resistance before encountering aggressive profit-taking. The move highlights strong upside momentum, but the swift rejection near resistance suggests the rally may be entering a digestion phase rather than extending immediately. Momentum indicators reflect this balance: the RSI has risen rapidly toward overbought territory, signalling strong bullish participation but also increasing the risk of near-term consolidation. 

Structurally, holding above $480 maintains the broader bullish bias, with deeper downside risk only emerging below $440. A sustained break above $540 would be needed to confirm trend continuation, while consolidation near current levels would be consistent with the market absorbing recent gains.

වෙළඳපොළ අපේක්ෂා කරනවාට වඩා වේගයෙන් 2026 දී Federal Reserve පොලී අනුපාත කප්පාදු කරයිද? විශ්ලේෂකයින්ට අනුව, Fed තුළ වර්ධනය වන බෙදීම යෝජනා කරන්නේ එම ප්‍රතිඵලය බැහැර කළ නොහැකි බවයි. නිල ප්‍රක්ෂේපන තවමත් ප්‍රවේශම් සහගත මාවතක් සංඥා කරන අතර, සමහර ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයින් තර්ක කරන්නේ ගැඹුරු සහ වේගවත් ලිහිල් කිරීමක් සාධාරණීකරණය කිරීමට තරම් උද්ධමනය සිසිල් වී ඇති බවයි. 

Federal Funds Rate දැනට 3.50% සහ 3.75% අතර පවතින හෙයින්, මූල්‍ය ප්‍රතිපත්තිය තවමත් අනවශ්‍ය ලෙස සීමාකාරීද යන්න පිළිබඳව විවාදය දැන් කේන්ද්‍රගත වී ඇත.

Fed ආණ්ඩුකාර Stephen Miran මෙම වසරේ පදනම් අංක 150ක් දක්වා අනුපාත කප්පාදු කරන ලෙස ප්‍රසිද්ධියේ ඉල්ලා සිටීමෙන් පසුව එම ප්‍රශ්නය වඩාත් හදිසි වී ඇත. ඔහුගේ ස්ථාවරය වෙළඳපොළ මිලකරණය සහ ඉවසීම වෙනුවෙන් පෙනී සිටින අනෙකුත් නිලධාරීන් සමඟ දැඩි ලෙස වෙනස් වේ. ශ්‍රම වෙළඳපොළ දත්ත මෘදු වන විට සහ උද්ධමනය ඉලක්කය වෙත ළඟා වන විට, Fed අවසානයේ දැනට සංඥා කරනවාට වඩා වේගයෙන් ගමන් කළ හැකි බවට වන සලකුණු සඳහා ආයෝජකයින් සමීපව බලා සිටී.

Fed හි අනුපාත කප්පාදු විවාදය මෙහෙයවන්නේ කුමක්ද?

එකඟ නොවීමේ හරය පවතින්නේ Fed නිලධාරීන් උද්ධමනය සහ ශ්‍රම වෙළඳපොළේ මන්දගාමීත්වය පිළිබඳ ප්‍රගතිය අර්ථකථනය කරන ආකාරය මතය. Miran තර්ක කරන්නේ යටි උද්ධමනය දැනටමත් 2.3% ආසන්නයේ පවතින බවත්, එය මිල ගණන් නැවත ඉහළ යාමේ අවදානමකින් තොරව අර්ථවත් අනුපාත කප්පාදුවලට ඉඩ දීම සඳහා Fed හි 2% ඉලක්කයට ප්‍රමාණවත් තරම් සමීප බවත්ය. ඔහුගේ දෘෂ්ටිකෝණයට අනුව, අනුපාත ඉහළ මට්ටමක තබා ගැනීම උද්ධමනය පාලනය කිරීමට වඩා බඳවා ගැනීම් යටපත් කරයි.

අනෙකුත් ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයින් එතරම් ඒත්තු ගැන්වී නැත. ප්‍රාදේශීය Federal Reserve බැංකු සභාපතිවරුන් කිහිප දෙනෙකු රැකියා සහ මිල පීඩනයන්හි සැබෑ තත්ත්වය පැහැදිලි කරන තෙක් අනුපාත ස්ථාවරව තබා ගැනීමට කැමැත්තක් දක්වයි. ප්‍රතිපත්ති ඉතා ඉක්මනින් ලිහිල් කළ විට, විශේෂයෙන් ඉල්ලුම අපේක්ෂා කළාට වඩා ඔරොත්තු දෙන බව ඔප්පු වුවහොත්, උද්ධමනය නැවත වේගවත් වීමේ ඉතිහාසයක් ඇති බවට ඔවුහු අනතුරු අඟවති.

දේශපාලනය විවාදයට තවත් ස්ථරයක් එකතු කර ඇත. ජනාධිපති Donald Trump විසින් පාලක මණ්ඩලයට තාවකාලිකව පත් කරන ලද Miran, ආර්ථික අවපාතය සහ stagflation අවදානම් පිළිබඳ ධවල මන්දිරයේ උත්සුකයන් ප්‍රතිරාවය කර ඇත. Fed ස්වාධීනව ක්‍රියාත්මක වන අතරම, වර්ධනය මන්දගාමී වන විට අනුපාත ප්‍රතිපත්තිය කෙතරම් සංවේදී වී ඇත්ද යන්න අලුත් වූ දේශපාලන පරීක්ෂාව මගින් අවධාරණය කරයි.

එය වැදගත් වන්නේ ඇයි

මෙම බෙදීම වැදගත් වන්නේ වෙළඳපොළ හුදෙක් ප්‍රතිඵල පමණක් නොව අපේක්ෂාවන් ද හුවමාරු කරන බැවිනි. Fed වාචාලකමේ සියුම් වෙනස්කම් පවා මිනිත්තු කිහිපයක් ඇතුළත බැඳුම්කර, කොටස් සහ මුදල් නැවත මිල කළ හැකිය. ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයින් විවෘතව එකඟ නොවන විට, නිල මගපෙන්වීම තවමත් විය හැකි ප්‍රතිපත්ති මාවත පිළිබිඹු කරන්නේද යන්න ආයෝජකයින් නැවත තක්සේරු කරන බැවින් අස්ථාවරත්වය ඉහළ යාමට නැඹුරු වේ.

බලා සිටීමේ පිරිවැය Fed උපකල්පනය කරනවාට වඩා වැඩි විය හැකි බවට ආර්ථික විද්‍යාඥයින් ද අනතුරු අඟවයි. Bloomberg Economics සටහන් කරන්නේ සීමාකාරී මූල්‍ය ප්‍රතිපත්තිය රැකියා නියුක්තියට බලපාන්නේ ප්‍රමාදයකින් බවයි, එයින් අදහස් කරන්නේ වත්මන් රැකියා අහිමිවීම් මාස කිහිපයකට පෙර ගත් තීරණ පිළිබිඹු කළ හැකි බවයි. විරැකියාව වඩාත් තියුනු ලෙස ඉහළ යන තෙක් Fed ලිහිල් කිරීම ප්‍රමාද කළහොත්, පසුව විශාල කප්පාදුවලට බල කෙරෙනු ඇති අතර, එය වෙළඳපොළ අස්ථාවර කිරීමට ඉඩ ඇත.

වෙළඳපොළ සහ පාරිභෝගිකයින් මත බලපෑම

පාරිභෝගිකයින් සඳහා, අනුපාත කප්පාදුවේ වේගය ණය ගැනීමේ පිරිවැයට සෘජුවම බලපායි. ක්‍රෙඩිට් කාඩ්පත්, වාහන ණය සහ නිවාස කොටස් ණය කෙටි කාලීන අනුපාත සමඟ සමීපව බැඳී පවතින අතර, උද්ධමනය ලිහිල් වුවද ගෘහ මූල්‍ය පීඩනයට ලක් කරයි. වේගවත් කප්පාදු මාසික ගෙවීම් ක්‍රමයෙන් අඩු කරන අතර ඉවත දැමිය හැකි ආදායම වැඩි දියුණු කරනු ඇත, විශේෂයෙන් විචල්‍ය අනුපාත මත ණය ගන්නා අය සඳහා.

වෙළඳපොළ දැනටමත් අවිනිශ්චිතතාවයට ප්‍රතිචාර දක්වමින් සිටින බව විශ්ලේෂකයින් සඳහන් කළහ. බැඳුම්කර ඵලදා ශ්‍රම දත්ත කෙරෙහි වැඩි වැඩියෙන් සංවේදී වී ඇති අතර, කොටස් තක්සේරු කිරීම් දැන් රඳා පවතින්නේ වැඩිදුර ප්‍රතිපත්ති සහායකින් තොරව වර්ධනය ස්ථාවර කළ හැකිද යන්න මතය. අපේක්ෂා කළාට වඩා වේගවත් ලිහිල් කිරීමේ චක්‍රයක් එක්සත් ජනපද ඩොලරය දුර්වල කිරීමට, අවදානම් වත්කම්වලට සහාය වීමට සහ ඵලදා වක්‍රය ඉහළ නැංවීමට ඉඩ ඇති අතර, එය මෘදු ගොඩබෑමක් පිළිබඳ විශ්වාසය සංඥා කරයි.

වඩාත් hawkish කණ්ඩායම ජයග්‍රහණය කළහොත්, දැඩි කොන්දේසි දිගු කාලයක් පැවතිය හැකිය. එම ප්‍රතිඵලය ආරක්ෂිත කොටස්වලට වාසිදායක වනු ඇති අතර ආයෝජකයින් මන්දගාමී Fed වෙත හැඩගැසෙන විට අස්ථාවරත්වය ඉහළ මට්ටමක තබා ගනු ඇත.

විශේෂඥ දැක්ම

වාර්තා මත පදනම්ව, නිල Federal Reserve ප්‍රක්ෂේපන දැනට 2026 දී එක් අනුපාත කප්පාදුවක් පමණක් පෙන්නුම් කරන අතර, අභ්‍යන්තර අනාවැකි සහ ආක්‍රමණශීලී ලිහිල් කිරීම සඳහා Miran ගේ ඉල්ලීම් අතර පරතරය ඉස්මතු කරයි. නව Federal Open Market Committee ඡන්ද භ්‍රමණය ද වඩාත් hawkish දෙසට නැඹුරු වන අතර, නුදුරු කාලීනව වේගවත් ප්‍රතිපත්ති වෙනස්වීම් සිදුවීමේ සම්භාවිතාව අඩු කරයි.

කෙසේ වෙතත්, දත්ත අවසානයේ තීරණ මෙහෙයවන බව විශ්ලේෂකයින් අවධාරණය කරයි. රැකියා විරහිත හිමිකම්, වැටුප් වර්ධනය සහ සහභාගීත්ව අනුපාත වැනි රැකියා දර්ශක හුදෙක් උද්ධමනයට වඩා වැඩි බරක් දරනු ඇත. මිල ගණන් නැවත ඉහළ යාමකින් තොරව ශ්‍රම වෙළඳපොළ සිසිල් වීම වේගවත් වුවහොත්, වේගවත් කප්පාදු සඳහා පීඩනය තීව්‍ර වනු ඇත.

දැනට, Fed හි බෙදීම අක්‍රියතාවයට වඩා අවිනිශ්චිතතාවය පිළිබිඹු කරයි. පශ්චාත් වසංගත ආර්ථිකයක් දිගුකාලීන සීමා කිරීම්වලට ප්‍රතිචාර දක්වන්නේ කෙසේද යන්න සමඟ ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයින් පොරබදමින් සිටින අතර, එම අවිනිශ්චිතතාවය 2026 පුරා මූල්‍ය ප්‍රතිපත්තිය හැඩගස්වනු ඇත.

ප්‍රධාන කරුණ

Federal Reserve 2026 ට පිවිසෙන්නේ ප්‍රවේශම සහ හදිසිතාව අතර බෙදී ය. නිල අනාවැකි තවමත් සීමිත ලිහිල් කිරීම්වලට පක්ෂව සිටියද, ගැඹුරු කප්පාදු සඳහා වන ඉල්ලීම් ශ්‍රම වෙළඳපොළේ දුර්වලතාවය පිළිබඳ වර්ධනය වන කනස්සල්ල පිළිබිඹු කරයි. උද්ධමනය නැවත ඇති නොකර රැකියා දත්ත දිගටම මෘදු වුවහොත්, Fed අවසානයේ වෙළඳපොළ අපේක්ෂා කරනවාට වඩා වේගයෙන් අනුපාත කප්පාදු කළ හැකිය. ආයෝජකයින් රැකියා දර්ශක සමීපව නිරීක්ෂණය කළ යුතුය, මන්ද ඒවා ප්‍රතිපත්ති වෙනස්වීම්වල වේගයට බලපෑම් කළ හැකි බැවිනි.

‍